Halloween party ideas 2015
Showing posts with label Religion. Show all posts

By Ramthienghlim Varte, Senior Anthropologist

Hmar Christian Leader’s Forum (HCLF)-hai zarin pheikhai inruol takin Puitling Sunday School subject ei la nei thei zing a. Hrilfie Bu buotsaitu ding khawmin thafan a um hle. Hi, hnam damna dinga chanchintha le inzawmkhawmna sirbi thatak ana, la hung ni pei bawk a tih. Hiengang hin kumtin a Kohran pawl hrang hrangin thupui ei siemhai khawm angkhat ni thei sienla, chu besan chun September beiruol dam hei nei chur chur inla lem chuh a van hawi awm de aw.

Tukum Puitling Sunday School subject ei inchuk mek Samuel I&II hi Bung 54 a um a chang 1505 a sei a nih ( cf DV ). Hrilfie Bu chuh Rev (Dr) Lalthankhum Sinate a buotsai ana, a hrilfie tawi thiem em em el. Phek 171 ( A lekhabu rawnhai thangsa’n )-in ami zo pek thei a. Copy 5,000 sut ani a, aman Rs 100 a na, a renga zawr zo a ni chun Rs 5,00,000.00 a hung thlingphak ding a nih.

Hrilfie Bu / I&II Samuel Inchuklai Phek 20-na Pathien Bawm (Ark of God) a dung Tawng khat le a chanve tihi BSI and BFW a Exodus Bung 25 chang 10-na le Exodus Bung 37 chang 1-a khan Tawng hni le a chanve ti’n an ziek a, DV (Delhi Version) a chun Exodus Bung 25 chang 10-na ah Centimetre za le sawmpakhat ati a, Bung 37 chang 1-na ah Meter khat le Centimeter sawm ati a, NIV (New International Version)-ah Cubit hni le a chanve ti’n a ziekve thunga, chuleiin Tawng hni le a chanve hin inchalrem tir inla a thal naw ma nih.

Chun, Samuel I-na Bung 6 chang 19-a Beth-Semes khuo mihai Lalpa Bawm sung an en leia thi mi Sing nga le sawmsari ( 50,070 ) tihi BSI le BFW a inziek dan ana, chu Hrilfie Bu phek 25-na a khan hiengzat hin a ziekve a; NIV (New International Version) le DV (Delhi Version)-a ruok chun mithi Sawm sari (70) chauvin an ziek ve thunga, a sing nga tela intlau chuh hrietthiem an tak. Hebrew, Septuagint, Vulgate T, Apocrypha tihai ramtin hung besan lovin Baibul tienga bulthut neinaw (Layment)-hai hrietthiem tawk chara mawlin hung hrilfie thei unla nuom a um khawp el.

Ziektu: Pu L.K. Varte

Thu hmahruoi: Vawisun hin ka beisei phak derlo keimaa hmathlir lo um hril suok theina platform thatak pek ka ni hi lawmum ka ti tak zet. Kei mi naran, layman pakhat ve el, Gospel Centeneray lawmna Sielmat ah khan hung thang ve theinaw lang khawm ngainatna ka chang bawk, vawisun ni niropui le sinsie tlak, thang la hungthar peihai sunzawm ding Khawpui Rawngbawlna mellung phun nia hin hun hlutak inkien ka la ni nawk ta peia, vangnei kan ti tak zet anih. Mihriem dan takah, ka ta ding chun hringnun chawhnung tieng lo ni ta sienkhawm, Lalpa`n ieng tin takin amanih chu mi hmang tangkai ala tum ani ti hi chu ka chienga. A takram la tlung chie naw langkhawm, Pathien thilpek talent keima a um hi a hlim-thla anlang ta in ka hriet. Pathienin in iengang takin am keimaah hin a hungphur suok ding ruok chu Ama thu thu ni tang tih.

Antioch Mission Centre, Guwahati ka hmu dan:

Ka lungrila turna a nasat leiin March 20, 1986 khan UPSC, New Delhi maksan in tuva ka sin thaw na mi piengsuolhai sawmdawlna sin hi Guwahatia hin ka hung zawma, intieng pan e` tilo chun bel ding remchang tukhawm anla um nawa, inhluo ding zuk zawng dan khawm chu thiem antak khawp ela. Chuonga inhluo ding zawnga kan vak vel lai chun beiseina khela Circuit House ka zuk lut ve reng reng leh Pu J.C. Nampui, IAS (Chief Secretary, Assam & Meghalaya loni hlak kha) kan hmupui hlau ela, ka buoina a hriet phing leh Guwahati Circuit House ah VIP Suit food & lodging free nawk nghal, nisari sung zet amin hluotir nawk nghal, ka lawm dan chu vanram tlafuol amani aw! ti pal a awl ngei el. Kan family life history ah chu thaibo ruollovin record a tling a nih. Sikpuiruoi Shillong 1983 inngainatna fa`ng-thlifim kha alan lengkuol vel ani awm ie! ka ha dam huoi huoi el.

Chuonglai huna chun Guwahati hi a bala bal el, mise an tam bawk a rinum khawp ela, Delhi khawpui le hrilkhi chi chu alan nawh. Tu ruok hin chu Delhi nek hman hmanin an hawi lem an ta ie!. Hun le kumhai a hung invawia, students an hung tlathla pheu pheua, sawrkar sinthaw pakhat pahni an hung um tan a, eini Hmar nauhai ta ding khawmin hmun pawimaw a hung ni pei tah ani ti hin ka lungril a hne ta khawp ela, vairamah nitina to-let mel kai el khawm nghawk a um zozai ta leiin Inhmun vaihai kar lai ni si lo, nakie tienga khuo la hung um theina ding hmun-awl hi kan nupa hin kan zawng ngat ngat hlaka, Guwahati le a se vel hi chu kan fang kuol hne vieu in ka hriet. A tawpa vawisuna hmun kan khuorna Pillangkatta hi kristien hnam lo chengna, hmun inthawl ruoltha unau hung lut thei vena tiin kan lut chawta kan hluo chu ani der el ta a. Hieng hun lai hin khawpui sunga khawm plot pakhat pahni tihai chu man tam bek lova lan chawk thei a nih. Amiruokchu, chuong hmunhai nek chun ruoltha unau hung lut ve theina Garo le Khasi hai hnawmkawl, leilet zau ah kan lut tawpa, ruol thenkhat mi nuisantu khawm an bo nawa, tu ruok hin chu khuoletui kan hung ni tlang nawk ta pei lem anih. Suok san lungril put chu kan um tawl ta naw ni awmtak anih, kan det tawl hle an tah.

Chuonglai chun vawisun nia ei ngirna Urban Ministry zungpui ei thlakna hmun hi Deepor Beel (a historical migratory bird sanctuary @ a natural large lake) kam, Guwahati khawkawl Dustbin phairuom ania, ei sira National Highway lientak khawm hi mumal alan naw a, A.T. Road, G.S. Road hai hraw lemin via Pan Bazaar, Paltan Bazaar fe thlengin line buses, trucks, heavy vehicle, light vehicle an rengin anla tlan pawl nuoi nuoi hlaka, ka naupa Nelson R. Varte, Assam Engineering Collegea a kai lai chen khawm khan lungkawhrawt, kacha road vawng ala nih. Tu ruok hin chu, East-West Corridor National Highway project former Hon`ble Prime Minister, Pu Atal Bihari Vajpayee a vision hung ra suok khan National Highway four lane pucca tuong a tlep zuoi el ta a, hadam deuvin ei tlan zuoi zuoi el an tah.

Amiruokchu, hi Antioch Centre hmun re le mihai hriet fuklo hlak kha, ei Pathien hi a thaa, mihriemhai ngaituona le suongtuona hrimin a phaklo khel deiah Remruottu Pathien ani leiin Sinai chimbuk ramtawl le hmun khawsawt-um, Lalpa Pathien hmunthienghlim alo ni zing ang el khan, hi lai dum hmun le Guwahati khawkawl Dustbin phairuom hi Jerusalem khawkawl kalvari muolah ti ang deuvin Lalpan a rawngbawlna hmun thienghlimah alo ruot der el ta hi a ropui tak zet a nih. Hnatlang ni khan ka tarpupa leh kan zun lang ve zawka, pil an thak, a thenin anin khi nawk nawka, a thenin ei sira pil vurpawng tasa lai sawn thingpui, theituihai an buotsai nawk nawk lai khan ni danga keima a um ngai derlo mitthla khawm chu ni chuong silovin hmathlir hi lai ei hmun phei vel popoa hin building hai a phei zawngin a tlep tuor ela, khawpui le ase vela rawngbawltu dinghai trainingna hmun le chanchintha kapsuok uoi uoina hmun loni hin ka hmu ve tlat a nih, a ropui ka ti ngei el. Suk puitlingtu ruok chu mihriem nilovin Lalpa Pathien ani lema, chuleiin, Lalpa hmang tlak ni dingin inzo sa, inpei sa in ‘Lalpa hitaka hin ka um,’ ti thei seng dingin vawisuna thalai, nulepa, thang la hungthar pei dinghai khawm ei rengin Lalpa hmang tlak ni din eiin fiel sa nghal nisienla. Tawngtai ei ta, hnena chu Lalpa ta ani sia.

Khawpui le ase vel rawngbawlna hin ka nun a hne dan:

Khawpui Rawngbawlna hmathlir ka lo nei ve dan hieng ang hin hang hril tawi tum inla: March thla 1984 in Shillong maksana Mumbai-Goa hmuna India Tourisim a sin zawm tuma ka fe malam in Delhi ka zuk hraw malama, U`ruot Pu Lalruotthang le U`Darsiem Pu Darsiemlien Ruolngul hai milo ngainatna leiin Assistant Grade UPSC Officea ka sin hmu, zawm tum talo, ka zawm lem el ta a. Khawpui puotieng Vikaspuri ah kan chenga, Pathien thua inenkawlna tieng ruokchu kan buoi hlein ka hrieta, Mizo Service, R.K. Puram a van khawm kha chu an tak khawp ela. Pi Indira Gandhi in India ram inret dan economy a uor lai kha ani bawk, indeilo leiin kan inkhawm tlawm hlea. Pathien thu tiengah kei ni le naupanghai ngaituona leiin Vikaspuri Worship Service 1985 khan, kan inhluo Mr.Tirkey ka thawk chanpui pa inah kan tan tawp el ta a, Rev. J. Huoplien Neitham hai nupa in an mi hung hmangpui nghe nghe a nih. (Delhi Ebenezer a Vikaspuri Worship Service tan na hmun a ziek kha an dik naw deuva, sawisel lei an nawh). Chuonga inhawi kan hang ti tan vel ding chau chun khi a chunga ka hril tasa ang khin piengsuolhai sawmdawlna or, ruolbanlohai ruol ban phak dinga siemna team kha March 25, 1986 khan Guwahati a hin ka hung fin ve ta a nih.

Kum 1987-89 sung hin Guwahatia student hmasahai hniekhnung zuiin Hmar Students Association Guwahati Branch chu sukthar in a hung tal thar nawk ta a. Pathienni zat deu thaw hin kan inhluoah hin bufakkhawmna kan nei tlang hlaka, kan hlim thei der der khawp el. Pathien thua inenkawlna tieng ruok chu kan basamin kan chekrau khawpin ka hriet. Thenkhat Mizo Service (ZPMK), thenkhat in Zomi Worship Service kan bela, Chairman, Vice-Chairman positionhai chen khawm chelin kan lova tlang nel vea. Nisienlakhawm, Pathien ei inpak dan kal hmang alo in ang naw deu lei am ani ding, hieng unau Servicehai lai hin thla a ngam thei tak tak naw a, studenthai ta ding lem chun hun awl thaa ngaiin, Pathienni hin chu Cinema Hall tieng hin an lung a len lem ta hlak a. Chuleiin, studenthai le Biekin inlawitlang dan mawl hin ka lungril ngaituona a maksan thei naw a, Khawpui Rawngbawlna ei ti hi alo ni ta zing ani awm ie!. Chuongchun, kan hang inrawn khawm nawk nawka Hmar tawng hmanga inkhawm hran chu nei tha kan ti tlang ta khawp ela, ruol thenkhat leiin lo inhnu met inlangkhawm lungruoltakin September 6, 1992 khan Guwahati Hmar Worship Service chu kan lo tan der el ta a nih. Hi taka kan thiltum chu student Guwahati le asevela umhai, sinthawna leia Guwahati khawpuia hung posting hai Pathienni Biekinah worship nei tlang hi a nih. Kohran nulepahaiin an hung sir chang Pathien thu mi hung hril pek le inzin invakhai khawma Pathienni an tuok fuk changa an inkhawm ve theina ding hi anih. Hi hmathlir ka lungrila a hring lei hin le chanchin inhriet pawna platform ni fawmin Hmar Weekly: HMATIENG kan lo insuo ve hlaka, tuhin chu la chawl san hri a nih.

[Hieng hun lai hin ei hotu lien Rev. Dr. J.L. Songatehai sung khawm Pu Henlallien Songatehai inhluo Chenikuthi tlanga khan an hung vea, an foreign fe tawm lai kha ni nghe nghein ka hrieta, inpak der thu lovah, an nupa inngaitlawmna le an ngilneina hi kan nupa hin kan hril hlaka, vawisun ni chen hin sungkuo fel le inza tlak tak anla hung ni pei na hi ropui kan ti hle a nih].

Ei thupuiah hang lut nawk ta inla, vairam khawpuia sin neia sungkuo hung indin mekhai, lekha hung inchuktuhai hin mani khuoah kohran ei nei seng dea chu ei naupanghai khawvel le an seilien na chu hieng khawpui lien le chin hai hi ani el ta bawk si. Khawpui Rawngbawlna bawk el kha ka lungrila hin a tawp thei ta naw a nih. Amiruokchu, hun a hung fe peia kan hung changkang deu deua, Guwahati Hmar Worship Service khawm chu a thing an mi ti pek am ani ding, Guwahati Hmar Christian Fellowship an mi ti pui nawk ta a. Kan hung burip tuol tuol peia kohran ngaipawimaw bek nawna nge hi a hung lut ta ni in ka hriet tlat ela; ka lungril Mission le hin an mil ta naw hle in ka hriet hlak. Ser le sang thuah hai nileh, kohran inenkawl dan thu hrim hrim ah Fellowship ringawt in a thaw theilo chin hi tamtak a um hlaka, hieng lei hin Khawpui Kohran hi nei thei ngirhmuna um si chun nei ngei chu a tha ti hi kei ka hminna ani zing hlak a nih. Gospel Centenary ei hung tlunga GHCF in a hran lieu va lawmna nei kher kan hung rawt nawk ta peia. Changkang deuva Gospel Centenary lawmna kan hang inpuocha khan a sungril dictatorial nge`in a fak nasa hle ani ti ka hmu leiin ka ziek tiel ve nuoia. Amiruokchu, ka ringnaw tieng takah Guwahati le a mipuihai boruok hriechieng met met lo, ei mithiem thenkhatin social network ahai chen counter mi thawin zupeng chang phak lo leia chierinthluok mei mei dama deu saw in, an ngaidan besan bo le thing, tirdakum le tenum takhai leiin kan inkal nasa hle a, ka lungril natna panser vawisunni chen hin ala dam theinaw zing anih.

Gospel Centeneray ra ka lungril hnetu:

Amiruokchu, Gospel kum 100 lawmna thilpek proposal ka siem ve laia mi Executive Committee in ami pawmpui a, chuleiiin hieng ei kohran bulpuihai alphabetical order in EAC, EFCI, ICI, PCI le RPC haia hin Missionary pakhat support hlak kha pahni sengin support ve an hung ni taa, chu hnungah remchang lem a ngaiin pakhat seng thlatin cheng 9000/- sengin support an hung ni nawk ta anih, thawzawm thei peia ei um leiin ei Pathien ropui raw seh.

Hmar hnam thla bikhai sungah, Centenary ei hang lawm zova hlahai leh Lalpa pawlna ei hang dawng khan ara suok iem ning ati aw! tia kalo thlir ve zing laiin Kristien Magazine April 2011 issue, Vol.-LIV, No.4, pages 22-24 ka hang tiema hmathlir ka lo buoipui ve zing, zuk hril dan ding bek ka hrietlo kha keimaah hin a chieng ta em em ela, lawmum ka tiin ropui ka ti tak zet el. Chuleiin, hi Article ziektu hi kan tawmpui ve ani leiin ka hmin hlea, a ziektu Pu Rev. Darsanglien Ruolngul khawmin a theida ka ring chuong naw leiin ka ditna laitak ka hung ziek nawn nawka, hieng ang hin:

“Urban Ministry hi lo theilova Lalpan ami thuoi tumna a nih ti hi chieng ei tiu. Ei nauhai, lekhathiemhai khawpuiah sin thawin an lut zung zunga. Anni enkawl ding hin Rural Ministry a inthawkin a thei ta naw leiin, ei rawihai Pathien thutaka enkawl zui dingin Lalpan kum 100 ei tling chara inthawkin Urban Ministry tan dingin ami tir suok a nih ti hi kei ka hmu dan ana, indik bawkin ka ring. Ei ro hlutak, ei nau lekhathiemhai kohran in enkawl lovin, Fellowship in an enkawl ana. Kohran in pastor rawngbawlna leh a enkawlna hnuoia an um hmanin Pathien thutaka enkawl hne an tak vei leh, ei rohluhai enkawl lova khawpuiah an um hi an mawphurtu ding tu dang an um nawh a. Ei ni nu le pa, Kohran hi an umna na ah enkawl zuitu ding ei nih. …… Chu le in ruol chun ringnawhai laia rawngbawlna leh a fe kawp zing ding a nih.”

Khawpuia rawngbawl dingin Kohran det makmaw a nih:

A chunga thu khi a chieng leiin zuk hril nawn ngai bek ta naw sienkhawm, Urban Ministry vungtaka fe pei ding chun, kumthar thupui KOHRAN ti hi a tul hmasa, a pawimaw le makmaw chu a hung ni ta a nih. Chu Kohran chu A hrieknal Upa le Pastor hai rawngbawlna kawnga Lalpa rawn zing hlak, thlarau mihaiin enkawl pei hai sien. Chu Kohran deta inthawk chun in train up ei ta, Gospel Chanchintha hi ei kap dawk uoi uoi lem ding anih. Chun, Hmar Christian Fellowship le inkar thuah, tukhawmin mani kohran maksanin Fellowship ei zawm nuom naw ding an leiin, chu chau lova, Fellowship memberhai popo hi mani kohran chitah kohran memberhai ei ni vawng sia, intieng inlawi hunah mani kohran tho kha eiin lawi nawk na ani hlak. Chuleiin, unau dittakhai, hrie thiemtu ni seng tum ei ta, Kohran hmalakna le a thiltumhai reng reng hi support tlat tum ei tiu. Thuthlunghluiah Lalpa hnamthlang Israel thiempuhai chun Urim le Thumim hmangin an lampui ding Lalpa an rawna, chu chu an zui hlak a. Chuongangbawkin, ei Kohran thuoituhai khawm hin ei Lalpa Pathien hi ngunthluka rawnin hma an lak ngei hlak ni ding ania. Chuleiin, Pathien Kohran le a hrieknalhai inzatakin thlawp tlat lem ei tiu. Chu Kohran chun Christian Fellowship hi a sukdar nawa, a do ngai nawa, do nekin Fellowship ban pawimawtak ani zing lem ding a nih. Ei ni Fellowship memberhai hin ei Kohranhai hieng anga ei thlawp tlat chun, Khawtlangah, Fellowshipah inremtak le lungruoltakin kal pen tlang thei ngei ei tih. Chuongang ding chun Fellowship hotuhai, Kohran thuoituhai hi lungril lientak putin kengrawn hle tum ei tiu. Ni dang khan Hmar Felowship a hin UPC, Roman Catholic hai chen kha anin lenga tu ruok hin chu anin leng ve ta naw tlat. A tuma Biekin an kai khawmin ei theida chuong nawh.

Hieng anga ei thaw chun iengtik lai khawm Fellowship hi bo naw nia, a hring zing ding a nih. Kohran chu a mit a vara, a chin alien, hmun kilkhawr ami chen khawm a hmufuk thei pei hlak a nih. Chu chu ei Fellowshiphai ta dinga rawngbawlna suk zau tu opportunity thatak ani lem anih. Pathien Hring Kohranhai hmalakna hi thlawp tlat lem ei tiu! Hnam damna ding le Gospel Chanchintha indarlien peina dingin. Kohran Fellowship hi dam zing raw seh, Kohran memberhai eini vawng sia.

(Dec 5, 2013, Pillangkatta,Guwahati)

Hmar FellowshipZiektu: Pu L.K. Varte, Guwahati

Ang hle sienkhawm zawng chu zawng ana, mihriem ani thei chuong nawh. Mihriem chu mihriema pieng ani leiin mihriem ani ela, i pieng ta rau rau chun mihriem Man ini tho thoa vantirko chu ini ta naw phawt chu a nih, lungngai naw rawh. Hmar nau ini phawt chun dum inkhal ngawk lakhawm, ngo dawng duok lakhawm Negro amanih, Sap Mingo chu ini naw phawt a nih. Ka pansakpa in amanih, ka panthlangpa in zawngah ami ti leia zawng monkey ka zuk ni el dan chu a um naw a, ka dang lam chuong bawk nawh. Hmar ka ni leiin Hmar ka nia, a definition dang a um nawh.

Chuongang bawkin Hmar Welfare chu Hmar Welfare ana, Hmar nauhai ei welfarena dinga eiin din hlak chu ania, unau hnam danghai ruokchu hi Hmar hming bika welfare program hin a huomsa naw a. Chuongang bawkin Hmar Inpui chu Hmarnauhai Inpui Hmar Supreme House anih. Chu Hmar Welfare le Hmar Inpui chun a huop sunga hmar-nauhai hrim hrim zuk hnar el thei dan a um nawh. Hmar ka ni sia, a huong sungah ka um a ni bawk si chun a member ni dingin Natural Right ka nei ve anih. Hotu pakhatin ini nawh, a ti leia zuk ni naw el thei an nawh. Mihriem chu zawng ani thei bawk si naw a, Hmar chu Negro or Sap Mingo ani thei ta si naw a. Chuleiin, hotu, hmathuoitu chun lungril lientak le thienghlim, demkai lovin a unauhai chu a remkhawm lem ding ana, ruollaia tlathlalo mainstream a la umlohai hmusuok tumin mi bengvar deuhai leh Lalpa Beram sawmkuo pakuohai chu ti hla kha an sak lem ding anih. Lalpa hnamthlang Israelhai hi enta u!, vawisun chen hin anni laia hnam inhmanghai kha zawngin, identification camp thawin an Rabi haiin khawvel an dap zing an naw am anih?.

Hmar nauhai ei chanchin sui kirin kum 1910 hma po khan chu Rom 1:18-32 a Jentelhai suolna turu popo kha eiin hnelna ani ve a, khawvel A AW B a innghatin tui-sam po, thingbul lungbul danglam po bie`in an inthawina hrietnaw pathien kuomah anin hlan hlak kha ana, mawlna rama Jentel suolna turu khan mi hem kuolin ei chungah ro arel hlak anih. Kohran khawm ala um chuong naw leiin chu pawl kha pawl ti ding ala um bawk nawh. Hnam kau penghai le family hran hran chu lo um ngei an tih. An Fellowship ni awma inlang chu kumthat kum a Sikpui Ruoi an hmang hlak hi ala nil awm ie!. Tulai khawm, ei hriet ang tawk tawkin pilepu nun kha sukhring tumin ei hriet phak tawk tawka eila sun zawm pei anih; an hawi thei der der si a. Ti tak takah, ei pilepuhai khan iengti ang charin am anlo hmang hlak ding chu aw!.

Amiruokchu, vangnei thlak takin kum 1910 a inthawk khan vawisunna ei buoipui luoi luoi Gospel Chanchintha hin Hmar nauhai ami hung envar tanna, hung indar lien peiin kum 103 zet ei lo chuongkai nawk an ta a. Kristien ei hung ni tan dan le, chanchintha rawngbawlna a hung indar lien pei dan hrietu le ziek thiem ei tam em em, Debate in tawpni ala rel nawh. Chanchintha sukdarna rawngbawlna a lien zuol pei beisei nahai leiin simtieng, hmartieng, sak le thlang ngha velin Krista hminga Kohranhai a hung mawng tuk tuka Hmar nauhai lai Gospel Chanchintha Hqrs. ei tiem chun kutparin a dei ta naw tieng a hung ni tah. Pathien ropui raw seh.

Hieng ani tak lei hin North East Hill Tribes hai laia hin a thiempu chi, a Levi chi ni awmtak ei nih, ei unauhai enin ei danglam bik rieu anih, biekbuk indina, thiempu rawngbawlna sin thaw hi ei talent bik rieu niin an lang anih. Ei tha bik tina ruokchu ani naw khawp el. Chuleiin,a thlarau mi am, ei ni naw am, mani khuo le veng or ei umhmun khuorna chit ah Pathien Hring Kohran @ Gospel Chanchintha Hqrs. hai ei tum tawk ang peia ei neihai hi nghettakin chel seng thang a tih. Ei hung inthanglien peia, Pathien zarin 1980-85 vela inthawk khan New Delhi hmunah sin lairawl chel dingin ei hung baw tana, khawpui danghaia khawm hung tlalut tan in, inpawl khawm khawp ruoltha ei hang um tan pei ta a nih. Biekin kai mi, Pathienthu bova umtheilohai eina, Kohran tum tuma inthawka hung hlak niin lakhawm Thuring hmunkhat, Ringna hmunkhathai eini leiin Pathienthu leia inpawl khawmna platform ei zawng ruoi el an tah. Ka hriet suol naw chun Vikaspuri Worship Service, New Delhi 1985 a kan indin kha Hmar nauhai hmalakna a Gospel Fellowship hmasatak ala ni el naw dim ani aw?.

Hun hung fe peiin khawpui lien le chin haiah sin a chin a lien ti lovin Government Departments, NGOs, Private Companies, Business Firms ei hung baw tan ve ta a, inchuklaihai khawpui lien le chinhai ei hluo kim ve deu thaw an tah. A suol le a tha, a var le a thiem, an vet deu le mawl em em, thlemsam vaihai ang deua mitamna tieng tieng luongthli mutkur ang ela kur duol duol khawm ei bo ta nawh. A tha ve hrim hrim anih, Pathien ropui raw se. Kristien sungkuohai ei ni leiin, khuopui chin le lienhaia tlathlahai Pathien bieka inkhawm tlang nuomna leiin tu kohran, kha kohran ti lovin Hmar nau, kristien ni bawk, ringna hmunkhat ei nina in Hmar Christian Fellowship a min dintir hlaka, a memberhai ruokchu permanent tak tak ruokchu ei tlawma, eiin kapupchaw zut zut zing hlak a nih. Chuleiin, Hmar Christian Fellowship hi a damna ding mawl hi ngaituong ei tiu.

Hieng ang hin a tam a tlawm hril lovin Hmar Christian Fellowship in eiin khai luoi luoia, ei rik ta khawp ela, a sehriet mutpuom hi a tha ta bek naw amanih kawipup rawi ati aw` ah, tiin ei inlau dawr dawr tawl ani deu tak ani hih. Utawk tur vawn dam ei hawi hang ti vel inla. Anih, fimkhurtaka a damdawi ding ngaituotu ruokchu ei la um hri naw niin an langa, ngaidan thingler bukkur ei thawa, a natna hrik, a nge`in eiin chang lem nawk ang reng bawk. I lo buoi ve ani chun inkhatpa chan chang in i thluok hmang la ngaituona siem ve rawh. Unau Israelhaiin an hnam inhmang the lost tribes zawngin an buoia identification camps thawin an Rabihai inrawina hnuoiah khawvel tukver an ngha a, Hmar nauhai, e ka ti suol, Israel hnam inhmanghai an zawng zing a nih, anin hmu kim hun chu Lalpa Pathien khawm in a nghak zing anih. Eini chu in zawng hranpa taluo ngai lovin inkeikhawm, inremkhawm hi ei thawding ani lem chau a nih. Chuleiin, Hmar nauhai hin tienlai zawlbuk order ei practise thei ta naw rau rau chun, Indian khuo`letui nina, Indian citizenship neitu in Fundamental Rights, Secularism, Freedom of Speech le zalenna dang dang aneihai hi i mimal nuomthua i kal le keihem el a theinaw ding ani leiin inhriet thiempui tuo lemin mihai an in zawng khawm lai laia lovin hnawt dawk tum ve sen khawm chu a hnawt dawktu ding khawm chu ini reng reng amanih? Hang in en chieng rawh. Hmar naua pieng ta chu zawngpa, ngaupa, negro pa inti hlak inlakhawm zawnghai ngauhai negrohai ei va ni el thei chuong si nawa, zawng amanih, ngau amanih zuk ni pawt pawt sien ti nuom hle lakhawm Hmar nau i thisen inzawmpui kha ani mawl el sia, in kap, in counter ringawt in kawngro suk chuong naw mei nih.

Tulaia Hmarnau laia buoina ding nilo, buoina burning topic a ei nei chu “Hmar Christian Fellowship dam zing rawh! Kohran hung inther ve naw ro”, ti hi ni awm tak anih. Chuleiin, Kohran le Hmar Christian Fellowship inkar thu hi buoina umah ngai nawng ei tiu a, setan an iem vel mei mei anih ti hi chieng ding a nih. Hmar nauhai lai neka Gospel Chanchintha Hqrs. hmunpui tamna unau tlangmihai lai hmu ding an um nawh, hi hi ei var lei nilo, ei thiem lei nilo, Siemtu Pathien malsawmna lei lieu lieu ani lem. Israel hnam kha lo ni ang inla chu Hmar nauhai hi a Levi chi, Mosie le Aron thla sawng peihai kha ei ni ngei ring a um a nih.

Chuleiin, Hmar Christian Fellowship le inkar thuah, tukhawmin mani kohran maksanin Hmar Christian Fellowship chau hi zawm el tang ka ti, ei ti nuom chie ding am anih?. Chu nek hman in, Fellowship memberhai popo hi mani kohran chitah kohran memberhai ei ni vawng sia, intieng inlawi hunah mani kohran tho kha eiin lawi nawkna ani hlak. Chuleiin, unau dittakhai, hrie thiemtu ni seng tum ei ta, Kohran hmalakna le a thiltumhai reng reng hi support tlat tum ei tiu. Thuthlunghluiah Lalpa hnamthlang Israel thiempuhai chun Urim le Thumim hmangin an lampui ding Lalpa an rawna, chu chu an zui hlak a. Chuongangbawkin, ei Kohran thuoituhai khawm hin an hmalakna chitah ei Lalpa Pathien hi ngunthlukin an rawnin, an tawngtaia hma an lak hlak ngei ani ti hi chieng ding anih. Chuleiin, Pathien Kohran le a hrieknalhai inzatakin thlawp tlat lem ei tiu. I Kor.12:4-5 ah chun, “Chun thilpek chu a hran hran a um a, Thlarau chu hmunkhat a nih. Rawngbawl dan hran hran khawm a uma, nisienlakhawm Lalpa chu hmunkhat a nih”. Chuong angina, Hmar nau laia ei kohran bulpuihai hi Pathien Hring Kohran @ Gospel Chanchintha Hqrs. thilpek hran hran, Lalpa hmunkhat, rawngbawl dan hran hran Lalpa hmunkhat hai an nih. Chu Kohranhai chun Christian Fellowship hi a sukdar naw a, a do ngai naw a, do nekin Hmar Christian Fellowship ban pawimawtak anni zing lem ding a nih. Ei ni Fellowship memberhai hin ei Kohranhai hieng anga ei thlawp tlat chun, Khawtlang ah, Fellowship ah inremtak le lungruoltakin kal pen tlang thei ngei ei tih. Chuongang ding chun Fellowship hotuhai le Kohran thuoituhai hi lungril lientak putin kengrawn hle tum ei tiu. Ni dang khan Hmar Felowship a hin UPC, Roman Catholic hai khawm kha an in lenga, tu ruok hin chu annin leng ve ta naw tlat a nih. A hrana Biekin an kai khawmin ei theida chuong nawh.

Hieng anga ei thawa, eiin thlawp tlat chun iengtik lai khawm Hmar Christian Fellowship hi bo naw nia, a hring zing ding a nih. Kohran chu a mit a vara, a chin alien, hmun kilkhawr ami chen khawm a hmufuk thei pei hlak a nih. Chu chu ei Fellowshiphai ta dinga outreach rawngbawlna suk zau tu opportunity thatak ani lem anih. Pathien Hring Kohranhai hmalakna hi thlawp tlat lem ei tiu! Hnam damna ding le Gospel Chanchintha indarlien peina dingin Damna tui - Hringna tui, damdawi thatak ning a tih. Chuongchun, Hmar Christian Fellowship hi dam zing ata, vul zing a tih. Zawng nilovin Hmar naua Pathienin ami siem ta sahai ei ni leiin le Kohran memberhai eini vawng leiin Hmar Christian Fellowship Damzing Raw Seh, AMEN.

(*Dec 5/12/2013, Pillangkatta,Guwahati-29)


By Rev. Thangngur
 
(Hrietding: Rev. Thangngurin Lusei tronga a ziek, Independent Kohran Presbytery Minute Book-a inthoka lak suok le Hmar tronga inlet a nih. A ziek kum hi a chuong nawa chu 1936-38 inkara a ziek ni ring a um. Parakraf sei tak taka rem khawm a ni a, a tiem inhoi theina dinga a awm tawka ka thre hrang le rem thrat a nih. L.Keivom)

Independent Kohran chanchin tlawmte hang ziek met inla:

            Hi Manipur State S.W. Area-ah hin 1910-a inthok khan Pu Tlangval (Watkin Roberts) buotsaiin Mizohaiin sin kan lo thaw a. Pathien malsawmin kum tin kan hung pung deu deu a, harna voi hnih a hung tlung a. Hi Biel chauha hin kristien 4000 lai an lo tling ta a. Biek inhai khom a hung pung ta hle a; biek in, a chung rangvain Kawnzar le Parbungah thra takin an lo bawl a. Mizo ruol ngota kan thaw lai chun kan inthuruolin kan inpumkhat èm ém a. Presbytery le inkhawmpui danghai khom neiin, kan hlimin kan lawm tlang thei èm ém. Hieng lai hin thoktu khom 48 lai an nih.

            Chun, kum 1928 January-in Pherzawlah Presbytery kan nei a. Chuong lai chun Mission hmunpui Saprama inthokin Home Party pathum- Mr. H.H.Coleman, Mr. Williams le Dr. Turnly- an hung suok a, Pherzawl Presbytery chu an hung hmang ve a. Ka lo lawm èm ém tawl a. Pu Tlangval rawia Lalpa sin kan thaw ra malsawmna ropui tak hung ni peia ngaiin kan lo lawm èm ém a, an puok phur kan rin naw a, anni khom kan lo zawn hiel a.

            Chun, an kir suk sawt naw te hnunga chun Mission-ah buoina nasa tak a hung um tah a. Pu Tlangval an băn tah ti thu a hung inthang a. Pu H.H.Coleman le Paul Rostad chun Saptlangval chu Mission-a inthoka băn a ni tah tiin mihai kuomah lekha an thon dar rak el a. Keini khomin kan lo hmu ve a. Keini chun Mission-a inthoka băna a umna san ding awm a suolna kan hriet si naw a. Anni hlakin a thil suksuol awm hlak an hril bok si nawh. An bănna sana an hril tak hlak chu: Saptlangval hi Biela inthoka mel 500, Calcuttah a um leiin a nih, an ti chauh si a. Pu Rostad lekha 29 August 1929-a, “The Councils of America and London have dismissed Mr. Roberts because he lives in Calcutta” ti chauh naw lem chu Pu Tlangval băna a um san mi hril khom kan hriet si naw a. Kum 20 ding lai a lo thok tah a, Pathienin mal sawmin kohran an pung èm ém a, a suolna kan hriet ve si naw a. Calcutta a um chu an banna san hiel awm a ni khoma a son khom son el hai sien. Misawnari meu hang bănna san tlak awmin kan ngai ve thei naw a.

            Thoktu 25 le kohran member 2500 lai chun Pu Tlangval chu kan pom ta hrim a. October 1929-ah Senvon (Kawnzar) ah Presbytery kan nei a. Pu Tlangval an banna san chu kan pom thei naw thu London le America Council-a khom kan thon nghe nghe a. Chu thubuoi chu ngaituo dingin Pu Tlangval chu London tieng a fe thlak a. Chun, H.H.Coleman chu Council haiin General Secretary-ah an lo ruot tah a. Pu Tlangval leh Mission an inchu a. Pu Tlangval chun Pathien ram lienna dinga mi thawlawm chu rorêltu kuoma thubuoi intlunna ding chun a hmang ngam naw a, Coleman ruok chun roreltu kuoma intlunna dingin cheng sang iemani zat a hmang a. Coleman chun Mission chu a hung chang ta pei a. Saptlangval chun ama pomtuhai inzomkhawmna dingin Indo-Burma Pioneer Mission a hung indin a. Keini Manipur Biela mihai chu a hmain sorkarin NEIG Mission chauh naw chu Mission dang hi biela hin a um an phal naw leiin Independent Church tia inkoin, thoktu 25 le kohran member 2500 chu kan lo insukhrang ta a. Chuong lai chun Saptlangval pomtuhai po po chu keini Independent tiem sain 4983 an la tling a. Pu Tlangval an băn zo hin kan Field Secretary H.K.Dohnun le thoktu dang po po chu Pu Tlangval an pom leiin H.H.Coleman le Rostad chun an hung băn bok a. 

            Hi inbănna le buoina hi Pathien phal le remti niin ring thei a ni nawh. Coleman-hai thil hung thaw dan hi thlarau thienghlim thruoinaa thilthaw niin ka ring thei hlol naw a. Hi taka inthok hin kohran a hung ngui èm ém a, mi tam tak an ma a, biek in tam tak a hung triek a. An chetzie hi Krista nungchang le berampu rawl ni theiin ring thei a ni hlek naw a. Pathienin a dit zawnga thruoi ding le titak meu le thrahnem ngai taka kum 8 an trongtrai khomin Coleman chu pom theina an nei chuong naw leiin, rinum ieng ang khom tuor naw thei a ni ta naw a.

            Coleman chun Phaipuia Political Agent kuomah a hêk hlak a, Political Agent chun a ko rop a, roreltu hmaah a ngir pha vet a. Political Agent chun biek in nei hai, thoktu dang le pastor nei hai, Presbytery nei hai, Conference nei hai, thawlawm hai khapna awrdar a’n suo a. Chuleiin, kum 6 zet chu biek in loah, inah inkhawmin, baptisma le kohran dan danghai khom thaw thei loin an um zing a. Chu sung chun ukil (lawyer) hai rawnin, an zalen ve theina ding chu ngaituon an bei an bei a. Shillong-a Governor kuomah petition an siem a, an hlawsam a. India Viceroy kuomah petition siem an tum pei a, Phaipuia Political Agent-in a phalpek naw a, an mangang ta èm ém a. Chu Political Agent kuoma chun voi hni lai an hni a, a phalpek chuong nawh.

            Chuonga mangang taka biek in khom nei loa ina an inkhawm lai chun kohran an hung pung pei a, inah an inleng ta naw a, an hnina po po hlak chu a hlawsam ta si. Pathien rawna trongtraia hni ngat ngat dingin an insiem a. Sawt khom an la hmang hman hmain, mihriem tu khom rawn loin, ukil varna khom ring tum bok loin, Pathien chauh enin, Peter haiin “Mihriem thu nekin Pathien thu kan zawm lem ding a nih” an ti ang khan, Pathien thu chauh enin, Pathien rong ei bawl pangngai ang khan, kohran danin iengkim thaw nawk (nok) el ei tih tiin lungril huoi êm ĕm an hung nei tah a. Political Agent awrdar chu a ngai a la ni zing sain a um naw angin tritna hrim hrim an nei ta naw a.  Senvon (Kawnzar) ah biek in a dung hlam 7, a khang hlam 4-in hlim êm ĕmin an hung bawl ta a. Harna a hung tlung a, chu biek in chu kum khat sungin voi hni lai an zom a, a dung chu hlam 10 lai a hung ni ta a. Lalpan a sung sip pei a. A kum nawk chun rangva inkhumin, a dung hlam 7, a khang hlam 6-in thra takin an bawl a. Chu khom chu Lalpan a sung sip pei a. Khaw danga Independent kohranhai khomin biek in an hung bawl seng a. Harna a hung tlung pei a, an hlimin biek in voi khat voi hnih zauh khom an um a, kohran an pung hle a. Kum 1935 sung khan Independent kohran 648 laiin an hung pung thar a. A hmaa NEIG Mission lo ni tahai khom tam tak Independent Kohranah an hung lut nawk mek pei a. Tisa tienga kan retheizie chu, kan pawl chu hang inhnar tlak lul a ni si naw a. Hieng ang chauh ni pum khoma mi an hung inpek lut nuom pei hi Pathien thilthaw ni ngeiin ka ring hlak a nih.

            Hi buoina hung suokna bul hi Pathien hmangai lei ni loin, suol le tisa trânghma sielna leia hung suok a nih ti ka ring a nih. Sawt deua thil umziea inthokin hang sui inla. Kum 1926-a Senvona inkhawmpui kan neiin Rohmingliana, Lalnghinglova le Vanchhunga hai, hotu pathum an um a; Dohnun khom a hung a. Dohnunin, “Hieng mi pathumhai lai hin in Field Superintendent ding in dit tak thlang ro” a ta. Sienkhom, pakhat khom thlang an um chuong naw a. Chu trum chun Hmar ti chauh naw chu hnam dang po po chu (khawhnawm hla fea hin zawl a um a, chu chu Bieki Pa, R.Dala huon zawl kan ti a), zan inhnu deu tieng hin an fe khawm a, Dohnun le Saptlangval bănna thu an rot ni awmin an hril. A thren chun an nuom ve naw leiin an fehmangsan ni awmin an inhril bok. Hmar an mi fiel ve nawna san khom Dohnun chu Hmar a ni lei niin kan ring tak.  Chu an inrawnna zawl chu a kum nawk vel elah mîmin a kei chim dar vong a. Chu thu chu kan hriet ve dĕr da’l a. A hnung daih, 1934 khan mi baua inthokin iengmawti tiin a hung suok a. Paite le Vaiphei hai chun chuong thu an hril dar hnung chun (Independent an lo ni bok a), “A ni ngei, ka thrang a, mi ko ngotah an mi tir leiin an thu ka lo hriet ve dĕr nawh” tiin anni laia thrang ve pakhat chun a hril.

            Coleman-hai hung suok khan Biela siem thrat ngaihai siem thra dingin Council-a inthokin phalna an hung lak a na. Hi taka an inrawn khawmnaa inthok hin Sapramah lekha thon an ta, Coleman-in chu chu a hriet phing chun lungril nei rieuin Saptlangval hi a hung er rĕng a ni awm. Pherzawl Presbytery 1928-a Coleman hung thrang trum chun Tinsuongah Committee an lo nei a, Sap misawnari hni an rot a, Presbytery-ah an thè lut a, Presbytery-in a remtipui a. Sap hnina thon ding chun chuonga Committee lo neihai chun “Tum ning a ta?” an ti chun, “Keini rawiin thlang inlang” an lo ti ruk a ni kan ring a. A hnunga kan hang ngaituo hin anni rawi ngot chu an lo ni bok a. Chuong ang chun an lo kawmiti ti khom ahmain kan lo hriet si naw a. Chuonghai chu Lakhipura khom, Phaipui Biela khom Coleman rawiin inpawl fienriel bikna an lo nei rop si a. Lakhipura lem chu santiiri ngir chen an insiem hlak an ti bok a.

            Chuleiin, Saptlangval an hang bân el ta chu, kan dit khop nawa Sap kan hni bel sa a ni lem si leiin, mak kan ti a. Presbytery-a Sap hnina ziektuhai khan Saptlangval banna dingin Coleman rawiin rot ru’ng an ta, London le America Council kuomah Presbytery hming siin Coleman chu inchawiitirin peng an ta, Council-haiin a biela mihaiin an dit ta si naw chun tiin Saptlangval an hung ban a nih ti kan ring tlat a. Presbytery thu ni lo, thu belh an nei ngei ngei ning a tih ti kan ring ta tlat a. A hnung elah Pu Tlangval tarpu Dodson, Council Member ni ve chun, “I biela mihai dit naw khop hiela i hang um el chu poi ka ti ngot el” tiin lekha a hung thon a nih, an tih.

            Presbytery thu bel sa amanih, vervekna leia thu phierrukna a um ngei ngei ning a tih ti chu chieng taka hriet tlukin kan lungrilah a um tlat a. A hnung elah chun Pu H.H.Coleman-in Americaa inthoka Lianhawla lekha a thon 23rd July, 1929 a mi chu kan lo hmu tah a. Hieng ang hin-

            “I lekha 24 April 1929 le 2nd May 1929 a mi kha hang don ka ti che. 2nd May, 1929-a i       lekhaa Dohnunin order a thon suok copy i mi hung thon bok leiin lawmthu ka hril che.            Ka hum zing che leiin Dohnun thu chu poisa hlek naw rawh. America le England le India    rama thuneina kim nei dingin Mission-a General Secretary-a ruot ka ni tah. Mr. Williams    chu Mission-a inthokin bănin a um ta a, Mr. Roberts (Pu Tlangval) khom tu hin Mission             leh inzomna a nei ta naw a, thuneina khom a nei ta bok nawh.

Nang le i ruol ringum panga (Kunga, Vaitlaia, Savawma, Liankeuvunga, Vungtuala) haiin thil umzie in hriet theina dingin hieng thil hi ka hung hril che a nih. Ama (Dohnun) chu ka ngaisak naw a, a nuom dan ang angin thil lo thaw phot raw se, ka hung pha leh ka thaw ding la thaw veng ka tih. Lakhipura Brother Rostad kuomah um zing la, ringum takin a kuomah um rawh. Nangni naupanghai le Rohmingliana hming ziekna amanih, Presbytery hnina kha amanih tu kuoma khom ka’n hmutir naw a, tu tuhai am an na, tuhai am hming ziek ti keimaa inthokin tu khomin an hriet nawh. London le America Council chauh ka’n entir a, ka kuta inthokin chuong lekhahai chu Doctor le Williams chen khom ka’n hlxx0259n rêng rĕng nawh. Nang le Rohminglian-in Phaipui Biela pastor hai, evangelist hai le thoktu po poin thil sukdanglam chu nuom vong an tih in ti kha ka ring èm èm”

tia lekha an inthon chu kan hmu phing leh Pu Tlangval banna dingin Presbytery thu an lo belh ruk ngei ngei ning a tih ti chu mita hmu a, naa hriet ang ela lungrila ring tlatna lo um kha Pathien mi’n hriettir ni ta èm émin kan ngai tah a. Pu Coleman-in Daktor Turnly le Mr. Williams khom, tu dang khom, lekha kha ka’n entir nawh a tizie kalhmang rênga inthok hin ring naw ruol an ta nawh a.

            Chun, biek in kan nei a, kohran dan anga iengkim kan hung thaw phing leh kan hlimin, kan lawmin, kan thla a muong a. Kan hung pung deu deu phing chun Coleman, Paul Rostad le Herbert D. Meyers hai chu remna siem dingin an hung a. “Inrem takin, a hmaa ang bokin thok tlang nawk ei tiu” tiin an mi hung thlêm rak el a. Nisienlakhom, a tira inthok rêngin an rawl chu  berampu ropui Lal Isu rawl niin kan hriet thei naw a. Sorkara mi hêk le vauna ngota an mi bei an leiin an chetzie khom Krista nun dan angin kan hriet thei bok nawh. Annin Sorkar ruoia kum 6 lai an mi sukmangang lai khom khan Paulan, “Mangangin kan um, bei ruok chu dong loin” a ti ang khan kan rinum lai tak khomin Lalpan a mi thlamuong a, kohran an hung pung pei a, mal a mi sawm peiin kan hriet.

            Ukilhai râwna hnǐna siem peiin, President hai, Borsap hai, Assam Governor hai chenin kan hni a, thu kan hmu naw a, kan tawp dĕr hnungin, Lalpa rawnin, sorkar order hai khom baw lui hiel ngama lawm taka biek in le kohran dan po po zawm nawk thei ding khopa huoina mi petu hi Lalpa Pathien, Iengkimthawthei, Peter hai thrangpuitu bok kha mi sukhrattu le kan hma thruoitu a nih ti kan hrriet leiin kan zui pei a, kan mangang lai tak khom an kuomah inpe thei loin kan lo um tah a; kan hung hlimin, kan thlamuongin, kohran a pung pei a, lungril zalen taka kan um hnung si hin chu leiletnaa kut innghatin, hnung tieng kan en thei ta ri naw a nih. Mihriem le mihriemin, “Inrem ei tiu” ti el chauh chu Pathien siem ni loa mihriem siem lui mei mei chauh chun a thrat thei tak tak kan ring thei naw a; Pathien chauh hung siem chu kan nghak ri a. Chun, Coleman haiin inrem an hung ngĕn thua khan, “Conference hung nei kan ta, kan ngaidan hung hril kan ti cheu” tiin kan inthla a.

            Chun, March 23, 1935 khan Parbungah member 63 hai chun Conference kan nei a, kan thurel chu a hnuoia hin ziek a nih. Mr. Coleman hai chetzie le an thuhril, an lekhahai mak tak tak a tam a, hi taka hin ziek seng ruol a ni naw a, a bu-a la siem a trûl ei thei.

-Rev. Thangngur

Extract of the Resolutions of the Conference of Independent Church at Parbung on 23 March 1935.
           
Chairman- Pu Chawnga[1]
Secretary- Rev. Thangngur

Resolution No. 3

Pu Coleman inremna (hung rot) hi kan remti thei naw a, hieng ang hin lekha thon kan remti:

            “NEIG Mission Council, London/America: Tarik 31 January 1935 khan in General           Secretary H. H. Coleman chun keini Manipura Independent Church kuoma hin inremna a   hung hni a.  March 23, 1935-in Parbung khuo-ah kohran mi 1938 aiawin pasal puitling           63 hai chun Conference kan nei a, kan thu ngaituo chu hieng ang hin a nih:


            Kum 1910-a inthok 1928 chen khan hi Biela hin kohran kan pung a, Pathien thlarauin a    mi thrangpui a, ramtharhai hong peiin, inrem takin kan um hlak a. Kum 1929 khan             H.H.Coleman chun, “Biel ka chang” a ti a. Chutaka inthoka biel hang chin takzie le     kohran hanmg siet takzie chu in palai George Paysley, London-a Secretary khan fie takin           a hriet bok a. Kum 1930 khan Independent-in kan lo um tah a, buoina karah, thlarau             thrangpuiin thlamuong takin kan um a. Remna chu thra kan tih. NEIG Mission ruok chu    kan zom thei nawh. Remna siem dingin ama le ama inrem (hmasa phot) raw se.             Tuithraphai kohran 500 lekha kha lo hmu tang in ta. Kan dit tak chu: hi ei rama hin      NEIG Mission khomin, Independent khomin remna Gospel hi inrem takin puong dar ve   ve raw se, Lalpa chawimawina dingin.”

Note: Hi chanchin hi Rangoon ka tlung hlima 1986-a ka ziek, a kawpi ka hmu kim ta lo a ni a. Vangneithlak takin Dr. Lal Dena-in ‘Thuro’ ah 1986 khan a lo insuo a, a kawpi a la kol chu a hung scanned a, a mi hung thon a. Chu taka inthokin computer-a ka thun, a’n awngna threnkhat ka thol a, editing trulna iemani zat ka edit bok a nih. Rev. Thangngurin a hril, Lianhawla kuoma Coleman lekhathon le chu le inzoma Lakhipura inthoka October 17, 1930-a Field Secretary H.K.Dohnun lekha insuo ngainuomum tak le bengvarthlak tak chu Zoram Khawvel-6 Appendix-7 ah hmu thei a nih. Chun, hieng lai chanchin hi chieng taka hre nuom chun Zoram Khawvel-6 tiem dingin ka’n fui bok. L.Keivom (Wednesday May 01, 2013, Delhi).


[1] Chawnga ti hming put hi khang lai khan mi pathum, hming inlar tak tak an um a. Pakhat chu Senvon mi Dawrkai Chawnga tia hriet lar, Conference-a Chairman hi a nih. Ama hin kum 1931 khan Independent Kohran chanchin tawi kim takin a ziek a, chu chu George C. Friend & Dr. Thomas W. Tait M.D, IBPM Treasurer kuomah a thon a, chu taka chun ‘Chawnga Lushai, Senvon Dawrkai’ tiin a ziek. ‘Chawnga’ pahnina chu H.L. Chawnga (Hmar Leiri Chawnga) tia a hming ziek hlak, a hnunga Rev. Chawnga tia hriet lar, Dr. Rochunga Pudaite pa a nih. Ama hi Watkin Roberts le nasa taka inthlop hlak a ni a, sienkhom Coleman tieng a pakai a. Parbung Conference-a Independent Kohran-hai dawr dinga Coleman-in palaia a hung tir hi a nih. A pathumna’ chu Bhutana misawnari-a fe hmasa tak Rev. Thattinlien Sungte pa Chawnga (Chawngneithang), solfa thiem, NEIG Mission hnuoia teacher-evangelist-a kum iemani zat a thok hnunga a rongbawlna maksana ser huon siem dinga Sartuineka inpêm kha a nih. LK

Hung tlung ding Feb 17-19, 2012 sung hin YMCA Camp, Lakeside, Nilshi, Maharashtra hmunah abikin Pune, Mumbai le Ahmednagar laia Hmar nauhai a nuom taphawt ta dingin Spiritual Camp buotsai a nih a. Hi camp hming ding hin PENIEL 2012 inbuk a nih a, thupui ding khawm "Mal I mi sawm hma khat chu inthla naw ning che" (Gen 32:26) a nih.
Hi camp a speaker ding hin Evan. Lalrokung, Haflang, N.C. Hills fiel a ni bawk. Camp budget hi Rs. 80,000 - Rs.100,000/- vel a nih a, sum le pai khawm thei ang anga zawng zing a nih.
Chun hi camp a hlawtling ngei theina ding le camp a thang haiin thlarau malsawmna an dawng seng theina dingin hmun tin ram tina Hmar Christian Fellowship hai in mimal le fellowship inkhawmna/pastoral prayer a hai in tawngtainaah nasataka mi lo san dingin kan hung ngen cheu a nih.
Iemani tia hi Camp a dinga mimal, group/fellowship ang zawnga sum le pai le thilpek chi hrang hranga hung thang nuomtuhai chun iengtiklai khawm HCFP Secy. Tv Jubileethang Hrangchal (9370459894) annawleh kei ka number (9503284732 / 7588180091) haia hin inhriettir  thei zing a nih. Lalpan mal sawm seng raw se cheu!


Krista-a in unau,
Samuel L Songate
Chairman, HCFP

October 23, 2011 khan Chennai Hmar Christian Fellowship mi 18 laiin Bangalore Hmar Chritian Fellowship kan in inpawlhlimna bakah thutak ngaina hun an nei a; mi 135 bawr in inhawi ti takin Pathieni zantieng dar 3 a inthawk dar 6 chen an inkhawm a.

 

Bible Quiz le thuhrilna hun Rev HP Runremthang (Chennai) in hnesaw takin a thuoia. Chun, hla sak inruolsiekna nei a ni bawk.

 

A hnuoia video hi BHCF thalai hai an nia, nakie a hnungah Chennai hai le video clips dang hai upload ning a tih.

 

Ziektu: Lala Khobung, Aizawl

 

Kum 1978 khan Imphal a inthok in Churachandpur pan a Bus a ka chuong lai lam lakah papui pakhat hi a hung lut ve a. A hunglut le in ruol hin in ringdeu hin Halleluiah,Halleluiah unauhai in damtlang maw Halleluiah a hungti a. Kei chun zu rui or mi ang lo ka lo sawn a. Passenger thren khat khom chun ka nga idan ang chun an ngai ve. Ka bul a throng pa chun zu rui le invet a ni naw zie a mi hril phing leh tu ta hma a ka nu’n a mihril, ka pa H.K.Buonga, Pu Lalngai, Pu Dokhawlal Gangte hai meitei ramah Pathienthu hri ding a an fe malam in in pakhat an hei sir malam a in ah an hei lu ta Pathienthu hril a fe ding an ni thu an hang hril chun,in neitupa chun a lo lawm luo tin an tleng ve la, a rawl tawp tawp in HALLELUIAH ti in an vel sie zak el a, bang a chun a lawn a, tlungpuma in thok chun in ring deu hin Halleluiah Buonga Buonga Lalnngai Lalngai,Dokhawlal Lal Lal Lal, Halleluiah a hung ti el ta a, ti thu a mihril khah ka hrietsuok a, ka nu’n a mihril pa ngei khah a nih ti ka ring nghet ta a.

 

Mi’n thrungna an in ken a chuh a thrung nuom noh. A hlim em em el a,Haleliah,Halelah ti in a so hin a so bor bor el a. Bus conductor in chuong man (bahara) a hei khon lai chun “khapa khah ke iin a chuong man pe’ng ka tih” ka hei tih a. Ka ti ang bok chun mi dang khom a an hung ti ve. Conductor chun “ama hi chuh chuong man kan lak ngai noh” a hung ti el ta a.

 

Ka bula thrungpa chun hipa chan chin hi a lo hriet khop el a chuh a hming tak a hriet noh, Halleluiah ti bak hi chuh. Hi hih mi tin in an hriet dan le an ko dan a nih .A mi hril dan chun Mr.Halleluiah hih mi piengthar indik tak a nih a, halleluiah ti hih a piengthar a inthok a mi’n an ko le hriet dan a nih .A piengthar a inthok khan ieng lai khom a a hlim em em zing a, voikhat khom a lung a sen ta ngai noh .A lungsen na ding awm a tong ding a ni hin chuh in rang deu hin Halleluiah a ti khal vat hlak a, lungsen ta lovin hlim tak in a um nawk el hlak. A piengthar le hlim a inthok hin chuh tu poi khom a tawk in a hril ngai noh a, chu ang bok in tukhom in a poi an hril in an tawk ngai noh. A hung hrisel ta em em el a, a damnaw khom hih hriet ding a um ta noh. Phai lo nei hlak a nih a, Lawi hmang a lo a kei lai khom hin hlim em em hin Halleluiah Lalpa chuh inpakin um raw seh,Halleluiah…titi,eerr, Halleluiah a ti zing hlak.

 

Voikhat chu Dar-bel a ring in rek, Meitei hai in tui chawina a an hmang hlak hih a hung in chawk thar a.In a hung tlung chuh a naunu hin a lo lawm em em el a, in rang deu hin tui chawi ding in a suok nghal el a. A hung tlung chuh a bel khah an sang deu lei in a lu chung a a darbel in chuon khan kotkhar lu chung a tau a, a bel chuh a tlaper bui el ta a. A naunu hlak chun hal an lau le iin an phalam taluo el a. Apa chun in rang deu hin Halleluiah Lalpa chuh inpak in um raw seh, bawinu nang in suk na naw maw, kei a thiemnaw a nih Halleluiah a hei ti vat el chuh naunu hal in lau dor dor a um khom chuh hlim tak in a hung um ve tah. Ami hril pei dan chun Mr.Halleluiah hih a piengthar a in thok chun a hrisel a,a taima em em e la, an sung fak khop a thaw dok a, mi thil ieng khom an hnar noh a, mi thil ieng khom a bat noh a, a thil khom tukhom in an bat noh. Mr.Halleluiah ang vong hih ni thei in la chuh khawvel hih a va hang in hoi awm de aw.

Thupui: Khawvel var in nih...” ~ Matt 5:14
A hmun: CMS Hall, Union Biblical Seminary, Bibwewadi, Pune-37
A ni: September 24, 2011

Hun Khatna (12:00 Noon)

1. Inkhawmpui hawngna & inhlânna: Rev. Kh. Thang Dailo
2. Praise & Worship: Hla \huoituhai
3. Secretarial Report:
(i) HCF Mumbai
(ii) Hmar Fellowship, Ahmednagar
(iii) HCF Pune
4. ‘Worthy is the Lamb’ (Choreography): HCFP Choreography team
5. Special Number: Hmar Fellowship, Ahmednagar
6. Naupang Inruolsiekna: Tv James Zoliensang
(i) Thu - Mathai 5:13-16
(ii) Choreography
7. Puitling Inruolsiekna (Hlapawl): Pu Paukhawmawi “Phaizawl Lily” Kristien Hlabu No.61
8. Pathien Thucha: Pastor Lalditsak
9. Special Number: HCF Mumbai
10. Hunkhâr |awng\ai: Pu Darthangluoi Sinate

(20 Minutes Break) Refreshment

Hun Hnina (2:30 pm)

1. Praise & Worship: Hla thuoituhai
2. Tawngtaia hun inhlânna: Pastor Timothy Lalzuimawi
3. Special Number: HCF Pune
4. Puitling Inruolsiekna (Thu): Kolossa 3:1-12 Tv Thangzairem
5. Puitling Inruolsiekna (Lêngkhâwm): Tv Jimmy Thangbawi “Khawvelin Sum le Rangkachak” Ind. Hlabu No.239
6. Presentation: “Khawvel var le khawpuia social issue hai” by Pu Samuel Songate
7. Comments: Endiktuhai
8. Lawmman puongna le semna: Fellowship Secretary hai
9. Vote of Thanks: Tv Jubileethang Hrangchal
10. Mipui hlasak: “Tiena inthawk Chanchin\ha”
11. Hunkhârna le ruoi inhlânna: Pastor Lalpeklien Sungte

Ruoi ------ Ruoi ------  Ruoi

Mr Barjona Hmar, Assam Unversity, Silchar..

Tulai ei Hmar kohran inthruoidan hi ka enin keiah mimal taka chu lungawi um hi kati thei nawh.  Kum 100 kristien ei ninah a thling rak tah a chu ei Hmar kohran hai ei enin eila hnufuol em em a. A san ding awm ka suiin kalo buoi thei em em anih. Changkangna hmun deu le hnufuol nah hmun deu chu um atih ti kan hmaih nawh. Iemanih thaw chang chu ei thruoitu hai ka mawsiet nuom hlak. Kohran mipuiin an thei tawk tawka Lalram ta dinga an thawdawk hai hi a hmangna RIGHT nei hai sienla iem a pawina um ata? ti dam hi ka suongtuo neu neu a. Pathien hring biehai inti si chun ei biekbuk hai khawm Bawngin/Kelin ang deu deu khawm ala tam khawpel. An sum hmudawk hai hi kohran sungah biekin bawlna, sunde sikul in bawlna damin hmang hai sienla iem a pawina um ata. Anin sema an trulna sengah an hmang chun Pathien ngaiah rukru ning anti ti chu kan hmai nawh. Kohran sungah pawimawna le trulna a ei hmang chun Chungtienga pa’n ami awimaw bek bek dim anih??

Kohran threnkhata chu percent anin peka, chu khawm chu CUT ala um nawk hlak, baka 10/15% cho chu Kohran mipui tadin iengtina khawm an nawh. Day fund atam lem ei thawn hmang bawka. Faithram, Sawmapakhat hai an rut ram bawk. Kohran mipuiin ieng sum hmangin am ei biekin le thil dang dang hai suk hmasawn tang eita, khawpuia sorkar sin nei in ni tawl bawklo, ar anga fak-fawm-zawng-fawm ruol?? (I am speaking in the context of the District to which i belongs). Keia mimal taka chu hi thil hi Neo-Imperialism kati tawp el anih..!! Ramthim, Pathien thu, Bible Chang nal tak tak hai phaw a hmangin mipui anin fuipawr hlaka, a thawrawn khuo hai chu an kan inzingzut bawk.

Eini rawi hi ramthim neka ramthim, buoipui la trul hle hai ei nih. Khuo pakhata an biekin lem chu ka ruolpa’n “Chu Biekin chu Kawng na a ang” ati hlawl. Ringnawtu eiti ha’n iengleiin am mi hmusit naw ringawt anta????.

Thralai inkhawmpui/NSSU inkhawmpui/NTP inkhawmpui ei hang hmanga, Pathien hring bie inti si chun ei khawmpui hmangdan hai khawm mawitawk le changkang tawka thaw ni awmtak, elektrik/generator tak ngiel kawm sit ding aum ngai nawh..!!. Anleh chuong ang: generator, sound system thra tawk hai haw (Hire) nah ding sum le pai an neinaw ani ding!!?? Nilo e.... an hmudawk popo chu inkhawmpui inhawi tawk leh phuisui tawka hmangna khawp annawm anachu, imperialist power hrat leiin an sum hai hmangna ding RIGHT an nei nawh. Elektrik umnawna khuo  hai chu khawnvartui lamp thi rien riena inkhawmna hun la hmang tawl vawng ei nih.

Ti inla “Krista tadinga harsatna tuor” tiin mi tlem dam nawk diem anta.   Chuleiin, kohran mipui hai hi Financial Sovereignity ei pek hmakhat ei Ram kristien nun hi changkang hrim hrim naw nih. Hril ding atam el, atrul chun hrilsa pei kati. “Pathien thu ngaisaklo” le “Pathien ram hmulo” mi ti pawl khawm um nuk an tih. But, to be honest, I am neither anti-Christ, nor anti-Christianity; But I am anti-clergy.

By Pu Ramthienghlim Varte*

“I thatlaini le vanglainihai chun nangma siemtu che chuh hre zing la..”

Thalai Day hi ni dang ei inser angin a hun bi inangin khawvelin a hmangve naw a hawi a, eini khawmin ei hmang ni hih an ang vawng naw nisien a hawi. Chubakah, Kohran pawl a hmangnaw khawm ei um nuolin an lang a, Thalai Day chanchin a tawi thei ang takin ka hung ziek.

kum 1976, June 16 khan South Africa khawpui Johannesburg simtieng pang Orlando West SOWETO (South Western Township) an ti hmun a hin hnam inthlierhrangna (Apartheid) le kum 1956 laia South Aferica sawrkar laipuiin an ram School Curriculum ah Afrikaans hmang dinga Bantu Education Act alothalai day_youth_day passed an ditnaw leiin students mi 15,000 neka tamin an ditnawzie entirna dingin lam hrawna (Protest) an nei a. Sawrkar venghimtu pawl (Police) hai leh an inbei ta chiem el a, dodaltu student an hrat a, an huoisen si leiin Policehai chun lamhraw pawlhai tieng an silai chawi an hmet puok el ta a. Hi tum hin students mi 600-700 bawr velin an hringna an chan a, mi sangkhat bawr vel an hliem bawk. Student singtel chuh ramdangah an tlanhmang bawk a nih. Chuleiin, hi ni hih South Africa rama chuh ursun takin THALAI DAY tiin an inser.

African National Congress (ANC) a hung hrat a, Pu Nelson Mandela President a hung ni khan hi ni hih ni pawimaw a nih ti’n THALAIHAI NI tiin National Holiday dingin kum 1994 khan ANC sawrkar chun a puong a, a namdet nghal ta a nih.

Roman Catholic Kohran hai chun a hun bik um chuong loin a tul angin an hmang ve a. Kum 1985 khan Pope John Paul II chun WYD (World Youth Day) tiin Diocesan (D/S annawleh PO biel sung tina ang ning a tih) kumtinin a hmang pui a, khawvel pumhuop R.C. a ding ruok chun kum 2/3 hnungah a hmangna hmun ding ruotin a hmangpui pei hlak. Kum 1985 khan Vatican City, Rome ah a hmang a, Thalai nuoi thum neka tam an fe khawm a, thupui tha tak tak siemin an hung thaw pei a, Holy Mass a um hlak bawk. Kum 2008, July 20 khan Australia khawpui Sydney WYD08 an hmang tum lem chun Pope John Paul II thlaktu, Pope Benedick XVI khawm thangin fekhawmhai po po Holy Mass a nei pui nghe nghe a, a ropui hle. Maktaduoi li (4) neka tam an fekhawm a, Australia rama Thalai fekhawm tam tak a record a nih. Hi tuma an thupui (Theme) chuh – Receive The Power – ti a nih. Australia puotieng Vatican City-ah kum 2000 a WYD00 a chun Thalai Maktaduoi hni (2) neka tam an fe khawm nawk a. Tukum hin Madrid, Spain-ah August thla khin WYD11 a ve thung ding a nih.

Swami Vivekananda piengchampha 12 June, 1984 hi India rama chuh Thalai Day-in a hmang ve thung. Kum 1985 khan India sawrkar-in National Youth Day tiin alo puong ve tah nghe nghe a nih. Hi ni hin Thalaihai insukhlimin hieng – recitation, musics, convention, essay writing, sports, social work le inruolsiekna hrang hranghai an nei ve hlak. Chubaka, Hospital-a mirethei thangpui ngaihai an thangpui a, thisen pek tulhai chen an pek hlak.

Leh, eini khawm May 29, 2011 hi THALAI DAY-a ei hmang ve hun ding a ni a, ei umna le Kohran rorelna le inmila ei hmang ding chuh ni ve el a tih. Pathienin thalaihai hi a rawngbawltu dingin a dit a, setan khawmin a hmang nuom ngawi ngawihai an nih. Chuleiin, hi ni hi hmang tangkai seng inla nuom a um. Thalai Day hmangtuhai po po Lalpa malsawmna chang dingin ditsakna kan hlan.

*Pu Varte, Shillong, is a regular contributor to Inpui.com.

By Mumung

 Mothers Day Cards 1 "When Jesus saw his mother there, and the disciple whom He loved standing nearby, He said to His mother, `Dear woman, here is your son,' and to the disciple, `Here is your mother'" (John 19: 26-27 NIV).

When Jesus Christ was crucified, many people came to witness the incident. The women that had been with Jesus Christ since the time He was in Galilee also were there. They stood by the cross. Among them was His mother. When He saw her and the disciple He had loved, He made this declaration, "Dear woman, here is your son …Here is your mother." The declaration is an expression of concern for the care of Jesus' parent, even on the cross. The fact that Jesus referred to his mother as "woman" and not "mother" has made some of His critics to accuse Him of disrespecting His mother. However, the expression was common in His time and it was never regarded as a sign of disrespect. His regard for His mother made Him to hand her over to one of His trusted disciples for proper caring. He wanted her to see the disciple as her son and the disciple to see her as his mother, and thereby take good care of her. The disciple understood Him and immediately took her to his own home.

 
The implication of this declaration is that children should take good care of their parents, even when it is difficult for them to do so. Jesus Christ had earlier condemned the act of neglecting one's parents in the course of serving God (see Matthew 15:4-6; Mark 7:10-13). The fifth commandment had enjoined commitment to parents as a religious duty (Exodus 20:12; Deuteronomy 5:16). For a child not to take good care of his/her parents especially when they are old is a sin.

Jesus Christ took care of His parent in His dying moment. Are you taking good care of your parents? Will they be able to pray for and bless you at the point of their death because of your care?

 
As some parts of the world celebrate the Mother’s Day this weekend, make it a point of duty to take care of, not only your mother, but your both parents. If they are no more, look for people that you can care for in honor of your departed parents. Happy Mother’s Day!

http://abmmyouthforchrist.ning.com

Manmasi National Christian Army Flag

The year 2009 witnessed the rise of a “fundamentalist” Hmar-based Christian organization called the Manmasi National Christian Army. The controversial group was started by Mr. Lalhmathuoi of Lungthulien village in Churachandpur district of Manipur.

The group was even branded a “militant organization” by some media houses after its members, along with Mr. Lalhmathuoi, were arrested by the Assam Police in connection with allegedly intimidating a Hindu priest at Bhuvan Pahar (Khawbawn Tlang).

AssamTimes said:

The Bhuvan Pahar, one of the most holy places in Barak valley of Assam has come under the threat of miscreants for last two months... Gun totting members of a newly formed militant organization, namely, Manmasi  National Christian Army (MNCA), comprising about fifteen rebels, has been forcing the Hindu residents of Bhuvan Pahar, under the threat of gun to convert to Christianity.

This came to the notice of Sonai police station, which along with the 5th Assam Rifles, conducted a search operation, which led to the arrest of 13 miscreants, including their commander-in-chief. Two SBBL guns and a country made pistol along with sufficient quantity of ammunition were seized from their possession. All the miscreants were handed over to Sonai police for further investigation.

These groups of miscreants dressed in black with a red cross on their back along with arms enter from Tipaimukh area through Barak River by boat and mount over Bhuvan Pahar. They threaten and ask the Hindu people of Tezpur village, including the priest of the Hindu temple to convert into Christianity.

This report, however, proved to be half-truth after the police found out that Mr. Lalhmathuoi and his followers were in fact “some missionaries” with a militant zeal trying to “forcefully” convert people to Christianity.

Read more about how the Manmasi National Christian Army came into being…. HERE

(Good Friday Special...Click the Play Button to listen to 'Mihrang Tlantu Zarin'. Composer:- Rev Thangngur and Harmony by Indin.)

Good Friday!

In my opinion, most of them are good, because they signal the winding down of the work week and a chance to relax or change course, if only for a couple of days. Every Friday that I'm able rise and experience the day is a gift of goodness.

However, today's Good Friday - the official one in the Christian faith - is symbolic of so much more. We recognize this day of Jesus' persecution as the period when the greatest gift of love for mankind was rendered.


Yet from the world's perspective, it seems strange to call the day "good." Why, they must wonder, would we commemorate the day that our so-called Savior was slain by calling it good?

The answers come easily for me, at this point.

I do so because I believe the many promises sprinkled throughout God's Word that ensure sunshine after rain and joy after tears.

Faith compels us to not only consider circumstances within our view, but also to remember that our all-knowing, all-powerful Heavenly Father sees well beyond our frame of reference and knows how to handle what looms.

When situations seem the worst, God already has a plan.

So it is with Good Friday.

We don't celebrate the horrible manner in which Jesus was treated leading up to his Cruxifixion, or the fact that he was brutally slain.

What makes this day good is the goodness of Jesus' heart. He loved us enough to surrrender his life for ours. In the process, he taught us the value of forgiveness, by pardoning those who brutalized and ridiculed him.

What makes this day good is our faith that Jesus overcame death, to live again in our hearts and through the Holy Spirit.

His resurrection that first Easter morning gave us a new hope and a new chance for eternal life, with only one string attached - that we love him first and best.

It makes sense then, that to appreciate the gift of "Sonrise" Sunday, we have to endure the reality of Good Friday. Celebrating in preparation for that victory seems fitting.

Every good and perfect gift is from above.... (James 1:17)

By Stacy Hawkins Adams, Courtesy: Crosswalk

Powered by Blogger.