Released on May 17, 2005: Sai hlahai Sai hla, Solomon phuok, Hmar tronga inlet zo hlol, ruo thram lo le unedited version, a tiem nuom le inhnikna neitu ta dingin Pu L Keivom in a peksuok a nih.
1
Hienghai hi hla thlang khawm, Solomon hlahai hla a nih.
Hla pakhatna
Nunghak
2 Mi fawp rawh, i hmûr ngei khan,
I hmangaina a thlum lem, uoi nekin.
3 I rim a va hang inhnik de aw!
I hming khomin lung a kuoi ngei ie!
Dit naw che ruol an ni nawh, lanuhan.
4 Mi thuoi la, sawt riel loin,
Lal pindana chun mi thuoi rawh.
Jerusalem nunghakhai
Kan hlimna le lawmna i nih,
I hmangaina kan kùrpui, uoiin sîngin.
Nunghak
An hlut che hi an thaw dik ngei!
5 Aw Jerusalem lanuhai,
Ka hànga chu ka nal a nih,
Kedar puon in ienga hàng,
Solomon puonzar ienga nal.
6 Ka hàng leiin mi iei naw rawh,
Ni intèng em hàng ka ni hi.
Ka tâhai an lungsen leiin,
Grep huon an min vengtir a,
Ka hmel ka duot hman ve nawh.
7 Mi hril rawh, aw ka hmangai,
Khaw la’m i ran ruol i’n tlattir,
Sùn lai khaw la’m i’n chawltir a?
Ieng leiin am hmai inkhumin,
Mi ran ruol sirah ka zong ding che?
Tlangval
8 I hriet naw chun, aw nang hmeltha,
Nuhmei po po sing zotu,
Beram ruol hniekhnung zui la,
Berampuhai bukthlam sira chun,
I kèltehai hung intlattir rawh.
Faraw tawlailir keitu sakor la tuoi,
I ieng ngei maw, aw ka hmangai!
10 I bieng inno le i nabe an inhme,
I ring mawitu lunghlu par sing seng leh.
11 Tangkaruo tle sing senga bel mawi,
Rangkachak thi hrui siempek ka ti che.
Nunghak
12 Zàlkhama ka lal a inzam laiin,
Ka hriek rimtui a’n zàm vel a.
13 Ka tânga inbei ka hmangai hi,
Ka ta din beraw bawmpui a nih.
14 Ka hmangai hin a ieng ngei maw,
Engedi grep huona henna par vul lai.
Tlangval
15 I mawi chuong ie, aw ka hmangai,
I sakhmel a mawi chuong ngei!
I singmitin thuva singmit a ieng.
Nunghak
16 I nal ngei maw, aw ka hmangai,
Ka lung i va hang dum ngei aw!
Ei zàlna hlobet hring dup chenin.
17 Mi zàr khumtu sidar thing le
Far thing zarhai khom an mawi ie!
2
Nunghak
Sharon raws par ka ni a,
Phaizawla lili par ka nih.
Tlangval
2 Hling buk laia lili ieng hi,
Ka hmangai chu a nih, lanuhai lai.
Nunghak
3 Huona epul tha tak ieng hi,
Ka hmangai chu a nih, val ruol lai hin;
A zar hnuoiah hlimin ka chawl,
A ra a thlum, ka ta dingin.
4 Ruoithena hmunah a mi thuoi a,
A mi hmangaina puon a zar.
5 Grep beiin mi sukhrat la,
Epul theiin mi sukhar rawh,
Hmangainaa tamsawl ka ni hi!
6 A kut voi tieng chu lukhamin,
A kut changin mi pom raw se!
7 Aw Jerusalem lanuhai,
Ram zuktuoi le zukpui sâlin,
Kan inhmangaina inkara hin,
Amaa a’n kieng hma chun,
Hung tla lo dingin ka ngen cheu.
Hla pahnina
Nunghak
8 Ka hmangai rawl ri ka hriet,
En ta, saw a hung mek ie!
Tlanghai a hung zuon khûm a,
Muolhai a tlàn khel zung zung.
9 Zuktuoi anga hrat ka hmangai chu,
En ta, bang phènah a ngîr;
Tukver a’nthok a hung bi a,
Zawngdaikal awnga inthokin.
10 Ka hmangai chun a mi biek.
Tlangval
Ka hmangai, ka enchim lo,
Tho la, mi hung zui raw khai.
11 Thlasik hun a liem ta a,
Khuongruo sur khom a rè tah.
12 Hnuoiin pàr a hung insuo a,
Sirvahan zai hla an rem a,
Thuva zai ri khom ei hriet tah,
Ei ram muol le tlanga hin.
13 Theichang an inbàl tan a,
Grep khom an hung par vul a,
A rim a va’n hnik ngei de!
Tho la, hung rawh, ka hmangai,
Ka enchimlo, hung raw leh.
14 Suonglung kak kara inbi,
Aw ka thuva hung suok rawh;
I hmel mawi mi’n hmutir la,
I rawl mawi mi’n ngaitir rawh.
Jerusalem nunghakhai
15 Mi manpek ro, sihal le a tehruoihai,
Kan grep vul lai an sukram hmain.
Nunghak
16 Ka hmangai chu ka ta a na,
Keikhom ka hmangai ta ka nih.
Lili par lai a ran ruol an tlattir a,
17 Khawfing a hung chat hma,
Zan thim a’n kieng hma chenin.
Hung kir ta rawh, aw ka hmangai,
Zuktuoi anga hratin hung tlan rawh,
Bether tlanga sakhi tuoi anga hratin.
3
Zan khuon ka laikhum zawlah,
Ka hmangai ka zong ruoi a,
Ka zong ruoi, ka tong si nawh.
2 Tho ka ta, khawpui fangin,
Kotthler le tuol zawla chun,
Ka hmangai chu zong ka tih.
Ka zong vel, ka tong si nawh.
3 Khawpui kan kuola invàk,
Zan vengtuhai ka hmu a,
“Ka hmangai in lo hmu am?”
Tiin anni ka’n don a.
4 Anni rawi ka pêl charin,
Ka hmangai chu ka hmu tah.
Ka chel a, inthla naw ning,
Ka nu in, mi paitu pindanah,
Ama ka thuoi lut hma khat chu.
5 Aw Jerusalem lanuhai,
Ram zuktuoi le zukpui sâlin,
Kan inhmangaina inkara hin,
Amaa a’n kieng hma chun,
Hung tla lo dingin ka ngen cheu.
Hla pathumna
Jerusalem nunghakhai
6 Thlalera inthoka hung,
Meikhu ngir ang saw tu’m a na?
Beraw le rimtui an nam rum rum a,
Sumdawnghai phur hmuihmer rim leh.
7 En ta, Solomon tawlailir a nih.
Israel pasaltha le ralhrat ngot.
Mi sawmrukin an zui saw!
8 An rengin kawlhnam an chawi,
Indo thiem mi vong an nih;
An ngûm sirah kawlhnam an pai,
Zan tiuma invengna dingin.
9 Lal Solomon chuongna chu,
Ama ngein a siem a na,
Lebanon thinga siem a nih.
10 A ban chu tangkaruo a na,
A’n khumna chu rangkachaka chei a na,
A thungpha chu puon senduka tuom a na,
A sung chu Jerusalem lanuhaiin,
Nal taka an cheimawi a nih.
Nunghak
11 Hung suok ro ie, Zaiawn lanuhai,
Solomon ngei el kha en ro,
A nu’n lallukhum a’n khumtir kha,
A thâi lâk ni, a hlimna nia khan.
4
Tlangval
I hmel a tha, aw ka hmangai,
I va hang mawi ngei de aw!
I hmai dier phena i singmit khan,
Thuva singmit a va ieng ngei!
Gilead tlanga hung thla kel ruol,
I basamin a ieng ngei ie!
2 Beram ruol hmul vaw zo a,
An insil fai hlim lai chu,
A ieng ngei ie, i hahai chun!
Mani koppui an nei seng a,
A mala tla fal an um nawh.
3 I hmùrin sapsen ribbon a ieng a,
I bau khom a va hang mawi ngei de!
I hmai dier phèna i bienghai khan,
Theibufai phel an va ieng ngei!
4 I ringin a ieng, Davida kulbing sang,
Ralthuom siena dinga siem chu;
Chu chun phaw sang khat an sie a,
Ral hrat khawkhenghai phaw chu.
5 I tàng vûm mawi inthieng that chun,
Lili laia koptea tla,
Zuktuoi te phìr an ieng ngei ie!
6 Khawfing a hung chat hma a,
Thimna an kieng hma khat chu,
Beraw tlanga chun feng ka ta,
Rimtui muola chun cheng ka tih.
7 I tha zo ngei, ka hmangai chu,
Hemna hrim hrim i nei dêr nawh.
8 Lebanona inthokin hung rawh, ka mo,
Hung rawh, Lebanona inthok ngei chun,
Amana sìpah chun hung chuong la,
Senir sìp, Hermon tlangpui sìpa chun,
Sakeibaknei pùka inthokin,
Keitehai tuol lengna tlanga inthok chun.
9 Aw ka rohlupui le ka mo,
Ka lunglai hluo zotu i nih;
Lunghlu thi rîngah hli a,
Mit sìra i mi ât zauh khan,
Ka lungril i’n ruk hmang vong.
10 Ka rohlupui le ka mo,
I hmangaina hi a va hlimum de!
Uoiin nek daiin i hmangaina chu,
A lo va hang hlimum nasa ngei de!
Rimtui dang po po singin,
I rimtui chu a rimtui lem.
11 I bau suok a thlum, ka mo,
Khuoi thlara far thla ang a nih.
I lei hnuoiah khuoizu le
Bawngnene an hung far thla.
I silfen rimtuizie chu,
Lebanon rim ang a nih.
12 Aw ka rohlupui le ka mo,
Huon humhal tlat ang i nih,
Tui hnar inhuon khum ang le
Tuikhur khàr tlat ang chu.
13 I huona i phunhai chu
Theibufai le thei inhnik chi,
Henna le nard hriek rimtui,
Nard kung le saffron* kung hai,
Mafu rimtui le thingzungthak,
Rimtui thing chi tinrenghai,
Beraw le aloi rimtui,
Rimtui tha tak po po leh.
15 Nang chu huon tuikhur,
Lebanon tlanga inthok a,
Tui hung luong thlain a chawm,
Tuikhur ang chu i ni si a.
Nunghak
16 Tho rawh, nang hmar thli,
Hung rawh, nang sim thli,
Ka huon tieng hung hrang unla,
Ka rimtui inleng suok raw se;
Ka hmangai chu ka huonah hungin,
A thei du du hung tlàn raw se.
5
Tlangval
Ka huona chun ka hung lut ie,
Aw ka rohlupui le ka koppui.
Ka beraw le rimtuihai chu ka’n khawm a,
Ka khuoithlar ka fak, a khuoizu pumin;
Ka uoiin ka dawn, nenetui leh.
Jerusalem nunghakhai
Fa ro, aw ruolhai, dawn ro,
Khop takin dawn ro,
Aw lungchimhai.
Hla palina
Nunghak
2 Ka ina chu ka lungril a la meng zing,
Chu, ka hmangaiin kok a kik chu!
Tlangval
Mi hongpek rawh, ka rohlupui,
Ka hmangai thuva le ka soiselbo,
Zan daidawin ka lu a sukhu a,
Ka sam khom a hnawng zo tah.
Nunghak
3 Ka thuomhai ka hlîp ta a,
Ka’n chei nawk ding am a ni?
Ka ke khom ka sawp ta a,
Ka sukbal nawk di’m a ni?
4 Kotkhar chu hung hong tumin,
Ka hmangai chun a hung pur,
Ka lung a’n chawmchawrok a.
Ka zuong tho, kot hong dingin.
Kot kalna ka hong lai chun,
Beraw’n ka kut a far a,
Ka kutpar chungah a luong,
Kotkhar kalna chunga khom.
6 Ka hongpek, ka hmangai chu,
Sienkhom a um ta si nawh!
Lam ang a hang lêt el chu,
Ka lung a va na de aw!
Ka zong ruoi a, ka tong si nawh.
Ka ko khèk a, a mi don nawh.
7 Khawpui kan kuola invâk,
Zan vengtuhan an mi hmu a,
Mi vawin an mi’n hliem a,
Zana kul vengtuhai chun,
Ka silpuon an mi lakpek.
8 Aw Jerusalem lanuhai,
Ka hmangai in lo hmu chun,
Hmangainaa ka tàmsawlzie,
Mi hung hrilpek hràm ro aw.
Jerusalem nunghakhai
9 Minu laia tha chungchuong,
Mi nekin i hmangai chu,
Iem a that bikna a um?
Iem a that bikna a um,
Chuong lawma i ngên el chu?
Nunghak
10 Ka hmangai tha sen sier chu,
Sangsawm chunga lêng a nih.
11 A thlungluin rangkachak a ieng,
A basam inkir mawi tak chu,
Vaàk anga dum tle seng a nih.
12 A singmit chun vadungte kama tla,
Nenetuia insil thuva singmit a ieng a,
Lunghlu bel ang hi a nih.
A bieng chu hlo rimtui insona hmun,
Rimtui suokna hmun ang a nih.
A hmùr chu lili par ang a na,
A thuok chu beraw rimtui ang a nih.
14 A bân chu rangkachak tluon,
Krisolit lunga phun ang a na,
A taksa chu sai ha nawt nam,
Safir lunga cheimawi ang a nih.
15 A kehai chu sailungvar tluon,
Rangkachak hlîr thuta phun ang a na,
A hmelhmang chu Lebanon tlang le
A sidar thing tha chungchuong ang a nih.
16 A bau a thlum ngawi ngawi a,
Iengkimah ditumnaa sip a nih.
Aw Jerusalem naunuhai,
Ama hi a nih ka hmangai chu,
Ama hi a nih ka ruol chu.
6
Jerusalem nunghakhai
Minu laia hmel tha chungchuong,
I hmangai khaw la’m a fe ta le?
Kan zongpui theina ding chein,
I hmangaiin khaw tieng am a pan?
Nunghak
2 Ka hmangai a huonah a fe thlak,
Rimtui chingna hmuna chun,
A ran ruolhai intlattir ding le
Lili par hai lawr khawm dingin.
3 Ka hmangai ta chu ka ni a,
Ka hmangai khom ka ta a nih.
Lili par lai a ran ruol a’n tlattir.
Tlangval
4 Ka hmangai i mawi, Tirza khuo iengin,
I ditum bèk bèk, Jerusalem iengin,
I ropui, puonzar khai pheisen ruol iengin.
5 I singmit la kir rawh, ka laka hin,
Ka dol zor chieng ta êm el.
Gilead tlanga hung thla kel ruol,
I basamin a ieng ngei ie!
6 Beram ruol hmul vaw zo a,
An insil fai hlim lai chu,
An ieng ngei ie, i hahai chun!
Mani koppui an nei seng a,
A mala tla fal an um nawh.
7 I hmai dier phèna i bienghai khan,
Theibufai phel an va ieng ngei!
8 Lalnu sawmruk, hmei sawmriet,
Lanu thienglam tam tak ka nei a,
9 Sienkhom ka thuvate, soiselbo hi,
A tha chuong liem bik a nih,
A nu nau mal, a hringtu duot hlawnu hi.
A hmutu lanuhan, “Hamthanu” an ta,
Lalnuhai le hmeihaiin an inpak.
Jerusalem nunghakhai
10 Zing ni zung mawi ienga hung var,
Sorthlapui ienga eng no nghiel,
Turnipui ienga var phût el,
Puonzar khai pheisen ruol ienga ropui kha,
A tu tak am ni tang a ta?
Tlangval
11 Ruon chi hrang hrang bilah ka zu fe a,
Thâla varuoma thil inder thar hai,
Grep inder thar le theibufai par en dingin.
12 Ka hriet naw karin ka tawlailir chungah,
Ka hmangai tàngah ka lo inbei dai si!
Jerusalem nunghakhai
13 Aw Shunam lanu, hung kir rawh, hung kir rawh,
Hung kir rawh, hung kir nawk hram rawh,
I sakhmel kan hmu nawk theina dingin.
Hla palina
Nunghak
14 Ieng leia Mahanaim làm ang hiel a,
Shunam lanu hi in hmu nuom am a na?
7
Tlangval
I ke le pheikhok an inhmè,
I mawi ngei ie, lal nau lanu;
I mal mûmin lunghlu a ieng,
Themthiem kut suok ngei chu.
2 I laibuin berbu a ieng,
Uoiin thaa sung sip zing chu.
I phingin bu vum a ieng,
Lili par hmuna sung vum chu.
3 I tâng vûmin zukte phîr a ieng,
Zuk la tuoi hring ngei el chu.
4 I rîngin a ieng, sai ha kulbing sang,
I mitin Bath Rabbim kota Heshbon dilte.
I hnârin a ieng Lebanona kulbing sang,
Damaska tieng nghaa ngir chu.
5 I thlungluin a ieng, Karmel tlangpui,
I basam thlai mawi dum tle seng chu,
Lalin a tuor zo lul naw a ni hih!
6 Aw hmangai, i va lawmum ngei,
I mawinan lung a sukawi top a nih!
7 I duongkai a tha, tûm thing iengin,
I tàng vûm haiin thei bawr an ieng.
“Tum thinga chun lawn tung ka ta,
A raa chun intûl ka tih” ka ta.
I tâng chu grep ra ang inbawr sien,
I thuok rim chu epul rim ang ni sien,
I bau chu uoiin tha tak ang ni raw se.
Nunghak
Ka dittak bau ngeiah uoiin chu.
Hung luong thla dèl dèl raw se.
10 Ka hmangai tak ta ka ni a,
A lunglai khamtu ka nih.
11 Aw ka hmangai, hung raw leh,
Ram hnuoiah suok invàk ei ta,
Thing tlang khuoah riek ei tih.
12 Zîng hmânga inthok suokin,
Grep huonhai sir ei ta,
Grep kumumin an par ta’m,
Ti dam va thlir dûn ei ta,
Theibufai vul lai chu thlir ei ta,
Chu chun peng ka che, ka hmangaina.
13 Zawlaidi hloin rimtui a’n suo a,
Ei kot bulah thei inhnik tinreng,
A um rem rum el, a hlui le thar,
I ta dinga ka khek khawlhai chuh,
Aw ka hmangai tak.
8
Ka tapa, ka nu nene intawm ni inla chu,
Tuola ka hmu che khomin,
Fawp ngawi ngawi ka ti che a,
Tukhomin mi dem naw nih.
2 Ka nu inah thuoi ka che a,
Iengkim mi zirturtu kuoma chun,
Uoiin rimtui tul ka ti che,
Ka theibufai uoiin ngei el chu.
3 I kut voi tieng chu kham ka ta,
I kut changin mi pom i tih.
4 Aw Jerusalem lanuhai,
Kan inhmangaina kara hin,
Amaa a’n kieng hma chun,
Hung tla lo dingin ka ngen cheu.
Hla parukna
Jerusalem nunghakhai
5 Tu am a na a ngaizawngpa innghai a,
Thlalera inthoka hung tung hi?
Nunghak
Epul zar hnuoiah ka chok tho che a,
Chu taka chun i nun a pai tan che a,
Chu taka bok chun nau ha se tuorin,
A hung hring suok che a ni kha.
6 I lungrilah suoi angin mi nam la,
I banah mi nam bok rawh;
Hmangaina hi thina angin a hrat a,
A thikthu khom thina tluka sie a nih.
Mei angin a chok puot puot a,
LALPA meipui ang top a nih.
7 Hmangaina chu tui tam taka,
Bur hlum thei a ni naw a,
Tuipuiin a chim pil thei nawh.
Miin a hausakna po po sengin,
Hmangaina hi inchawk tum sien,
Mi nuizatbur chauh hlawng a tih.
Nunghak tàhai
8 Farnu tleirawl kan nei a,
A tâng khom a la’n bàl hman naw a,
Ama an hung biek pha leh,
Ieng am kan lo hril ta ding?
9 Kul bang dam lo ni sienla chu,
Tangkaruo kulbing bawlpek kan ta,
Kotkhar dam lo ni sienla chu,
Sidar thingin tuom mawi kan tih.
Nunghak
10 Ka nih annawm, kul bang chu,
Ka tângin kulbing sang a ieng;
Ka hmangai mithmua chu,
Lung sukawitu ka ni hi.
11 Baal Hamon-a a grep huon chu,
Solomonin mi a’n sàntir a,
A sântu sengin cheng sangkhat,
Sàn man an pek ding a nih.
12 Ka grep huon chu keima ta a na,
Sangkhat chang rawh, aw Solomon,
Huonpuhaiin zahni chang sien la.
Tlangval
13 Nang, huona cheng hlaknu,
I rawl ngai phakhai chu an vangnei!
Keikhom mi’n ngaithlaktir ve rawh.
Nunghak
14 Hung inhmaw rawh, ka hmangai,
Zuktuoi anga hratin hung tlan rawh,
Rimtui tlanga sakhi te anga hratin.
(May 19, 2005)
* 4:14 ‘Saffron’ tia sie hi Hebrai tong chun ‘karkom’ ti a ni a, par chi khat, a bul hlawnga inthoka hung inder suok, a par chu a then a hringduk dam, a then a eng, serthlum rong ang dam a nih. Chi hrang hrang a um a. A par tawl chu an hmet hlawm a, chu chu bu le hmeah a rim sukhniktu dingin an thlak hlak. Baibul pumpuia hin hi par hi Solomon chauh naw chum tukhomin an hril lang nawh.
