Halloween party ideas 2015

India hmarsak a State hran hran hai inbeina khel zawl Tamchon Trophy a nawn a trophy la tah Hmar Football Club chun All India Registration alo hmu tah (Registration No. S/ND/676/2015 dated 28 July 2015). All India Club pakhat a in register kher nasan khawm Tamchon Trophy chau en ta lova Football Club puitling anga a trul le ei thei taw kanga inkhel pei ding hmathlir lei a nih. India ram ah football ngaisangna a zuol pei lain Hmar nau talent thra tak tak nei hai ta ding a platform ni a, ei hnam chawisang pei dinga beisei anih.

National level tournaments haia inkhel pei dingin Football talent thra nei hai tadingin kawl a eng tran mek!

TAKCHAPA HMAR FC!

hmar fc

Hmar FC, the Current/Defending Champion of the NE Tamchon Football Tournament (NETFT), is proud to announce that we are now an All-India registered Football Club vide Registration No. S/ND/676/2015 dated 28 July 2015.

As we prepare to defend our NETFT title, Hmar FC also looks forward to playing a bigger role in Indian Football. We look forward to providing a platform for talents from the North East.

Long Live Hmar FC!

By Prof Lal Dena,Sr.Fellow,ICSSR, New Delhi.

Tuta lekhabu ka ziek mek hi "FOURTH WORLD" ti a nih. Hi thu ziekna dinga hmangruo tam tak chu Geneva khawpui hmun pakhatah a um ti ka hriet a; chuonghai chu hmu dinga fe ka ni tak. Vangnei thlak takin ICSSR (HRD, GOI)-in ka kalman le Geneva-ah hmang ding a mi tum pek nawk hlauh a. Hi hi sorkarin zar zoa Europe kan zin vawihnina a nih nghe nghe.

Ka fe dan ding thuah sorkarin dit dan a nei a. Domestic le International flight-ah Air India-a vuong ngei ding; chuong a ni naw chun Ministry of Civil Aviation, GOI-a inthawkin phalna lak ding. Amiruokchu, Air India Delhi-Zurich direct flight a lo um hlauh a. France-a um ka naunuin "Zurich Airport-ah lo tuok kan ti che. Geneva-ah thak kan ti che a. I umna ding khawm kan lo sukfel vawng tah" ti an mi hung hril a, a hamthat thlak ngei el. Ka hamthat nawkna chu ka visa hnina vawisun anga Swiss Embassy tlung chu Pute M.Keivom, Ministry of External Affairs,GOI, a hei tawng zauha, a ni la lain an mi zo pek nghal. A hrat zar le keipui zar ka zo nawk ta pei a nih.

Darkar 8 neka tam met kan vuong hnungin Zurich Airport chu March 27 zing dar 6:30-in kan zuk tlung a.  Ka naunu le a pasalin an mi lo tuok a; darkar 3 vel kan tlan hnungin Geneva khawpui chu kan hei tlung ta a nih. Kar khat ring ding fak le dawn iengkim an mi lo ngaituopek diem a. March 27 le 28-in khawpui an mi fangpui a; ka sinthawna ding an mi kawk hmu a, bus ticket kat dan chen an mi hril a. Pathien niin Geneva ramri bul hnai French khuoah sunbu kan zu fak khawpin an mi maksana ta a nih, khuo chu a sawt vawng vawng kher el.

Geneva hi Switzerland rama khawpui langsar pawl tak laia pakhat a nih a. Khawpui lien a ni nawh. City bus khawmin a dung a khang darkar chanve sungin ei fang suok hman vawng. Tlang le muol chunga bawl a nih. Geneva hi "Global City"annawleh "City of Peace" tia hriet khawm a nih. Tawng pali: German, French, Italian le Romanian an hmang. German-hai hi zaah sawmruk chuong an nih a, French mi'n an dawt. Khawlai hmuna khawm fe la, Engligh-a biek thei vawng an nih.

Sakhuona tieng chu Reformation hun laia John Calvin hratna hmun a ni leiin Geneva hi Protestant City tia hriet a nih. Hi khawpuiah hin khawvel pum huop organization pariet lai a um a; chu laia langsar zuol chu UN palaihai inkhawmna, UN Human Rights Commission for Refugees, High Commisioner for Human Rights, Red Cross Society le a dang dang an nih. Khawpui lai taka Geneva Lake hi lengna hmun inhawih a nih. Tu dang ngai loa kut insuiha leng vel le dil kama kara boruok inleng lo khawpa inthung bo lo. An khat tawkin daffodil parvul hmu ding a um bawk, ei Wordsworth ve tep a nih.

Thil dang po neka mi'n dawnriltirtu chu khawpui puo met Meyrin muolhlum chunga UNVERSE DE PARTICULARS hi a nih. Khawvel mi thiem filawr scientists le electronic engineer zakhat pawlin an indin a ni a, scientific background nei naw leiin hriet thiem harsa ka tih. An thil mi'n suitir chu "Iem ei ni a? Khawlaia inthawka hung am ei ni a? Khaw tie'm ei fe pei ding?" tihai indawnna thenkhat chu an nih. Hi glope lien tak sungah hin ballon ball ang deuh zeng ruol vela lien sawm neka tam a um a. Button ei zuk hmeta khawvel ei nuomna tieng tieng ei inzinin kuol el a nih. Hi touch ball-hai hin ei tulai khawvel ni tina ei hmang, computer hmanga ei inbiekna, electronic power le damdawi tieng suithuk zuolna basic research thawna an nih. A tawizawngin ei chengna khawvela thu inthup, iem a chang pei ti dam suihna a ni bawk a. Chun hi First World Wide Web hi 1990-a indin a nih a; science inchuk a lo en nuom in um chun, hi hi an website a nih: www.cern.ch

Switzerland hi Europe ram danghai naw ang takin tharum hmangin ramper a hlutsak (colonizing) a thaw ve nawh a. Sienkhawm ramper hlutsak pawl (colonizing powers) hai lai a rukin sum thilthawtheina hmangin a kut a lo rawl hlak. Ram chite ni sienkhawm sum a hauh tlat a, hi hi vawisun chena a hratna thuruk a nih. Geneva khawpui hi Napolean Bonaparte a tluksiet kum 1814-a inthawka Swiss Federation a zawma inthawka hung inder suok a nih. Entawn tlak khawpui pakhat a hung ni ve. (Kilstett 10 May, 2015).

By LRS Puruolte

Khawvel hnam ze tinrenghai ta di’n,
Hmun le ram Chungkhuonu in a lo ruotpek;
Hmar nau lenghai khawmin hmun le ram chu zawng vein,
Hmar mihrangha’n an hringna an inhlan.

Mihrang fam lo changhai, in ta di’n hun le ni
A tharin kan hung inhlan cheu;
Hmar nau zaleng ruolha’n May ni sawm le paruk (16) hi,
Martyrs’ Day ti'n kan inhlan cheu.

Ram santu mihrang, buonleia lo zal ta hai,
In tlawmngaina kan innghil nawh;
Tlang tin muol tinah sam ang lo zal inla khawm,
In sakhming hril hi bang thei nawng kan tih.

Ram le hnam ta dinga mi tlawmngai hai le
Hringna chen lo inhlantuhai leiin,
Ei hnamin par anga vul ni la nei a ta,
In sakhming
thangthar lai mawi zuol a tih.

may 16

Tukum 2015 a May 16 Hmar Martyrs’ Day hih inser tan a ni a inthawka a tum 25-na (Sawmhni Panga-na/Silver Jubilee Kum) ding a lo ni ve der tah. Hmun hran hran a cheng Hmar-nauhai chun hi Ni hin umni khamin hnam nipui a ni ang hrimin, hlu le inza taka suklangin, hlutsak takin programme chi tum tum hai buotsai le huoihawtin hmang an tih.

Hmarnauhaiin an phu hlie hlie, India danpui hnuoiah an i ngen, July 3, 1986 laia inthawka hma an lo lak tan tah le October 5, 1987 a inthawka vawisunni chena  Mizoram-a Hmar Autonomous District an ngenna le inzawma  pensuok, hnam Pasaltha chungchuong, an hringna hlu tak el in ro lo a, ram le hnam tadinga lo inhlan (Martyr lo chang pha hiel) tah hai hriet zingna, inzana le chawimawina Ni a ni ang hrimin hi Ni hi ursun tak, hlu tak le inza taka hmang le inser ning a ta. Chun, hi Ni hin hnam pasaltha, fam lo chang tah hai hrietzingna, inzana le chawimawina in an ruong zalna hmun ngei le an thlan haia dam fein totawka tawngtaiin, parhai inhlanna nei a ning a tih. Manipur State Level in Saikot Playground, Tuithaphai hmun a khawm ursun le ropui takin chawhnung dar 1:00 PM a inthawkin inser le hmang ning a tih.

Tukum hin Manipur a chun kum dang neka ropui le puithu lema hi ni hi inser dinga hmalak a nih a, kum dang haia la um ngailo item chi tum tum huoihawt ning a tih. Flag le T-Shirt hai khawm a hranpa taka buotsai a ni a, State puotienga inthawk khawmin ngaiven a hlaw hle a. Order a tamin, a’n zawm zut zing leiin buotsaitu Hmar Martyrs’ Trophy Organising Board (HMARTOB) le an thlawppui Print le Marketing mawphurtu Downtown Grafix, Tuithaphai laia mi hai chun an pekdawk seng naw tiengpang hiel a nih! Hiengang khawpa hnam le mipui hlutsak a hlaw hle-na thu a hin i/c Media & Publicity Department, HMARTOB chun an lawm hle thu hrilin, hnam tadinga mi thahnemngai, inphal tak tak, an hming lam senglo hiel an umna thu a khawm lawmthu an hril mawl mawl a nih. HMARTOB huoihawtna hnuoiah April 7 - May 16, 2015 inkar sung aw ding a buotsai The 12th Hmar Martyrs’ Trophy Football Tournament 2015 chu Saikot Playground ah khel a nih a. Kum dang po po nekin thlirtu mipui an thahnem thei hle a. Final ni le Hmar Martyrs’ Day Manipur State Level May 16 a hi lai hmun a inserna hun a lem hin chu mipui an thahnem zuol hle dinga beisei a nih. Chuleiin, Traffic, Steward/Usher, Official T-Shirt, Badges, Security, Stall le thil tul chi tum tum hai chu uluk taka huoihawttuhai hrietpuia peifel diem a nih. Unau hnam tum tum hai khawmin an hlutsak em em a, hi tournament a khawm hin Team 34 lai zet thangin, State le National Level a in khel phak, Club inlar tak tak haia Player ni phak dam, District puotienga mi khawm hi huna inkhelna a hin an thang a nih. Hieng a ni lei hin mipui mit khawm a tlaiin, hi Tournament hi ngaiven a hlaw em em el a nih. Manipur sung a bawk hin Sinlung Badminton Association (SBA) huoihawtnain 3rd Hmar Martyrs’ Badminton Tourney 2015 khawm May 14 – 15 inkar sung Muolvaiphei Community Hall ah huoihawt a nih. Hieng Hmar Martyrs’ hai puol a thil huoihawt a um hai hih, hi neka ropui le huop lien lem le hmun pakhat ah khawvel huop a la thaw a hung ni pei hi mi tamtak chun an lo nghakhla hle a. Chuongang chu huoihawttuhai ngaituona inril tak khawm a ni mek a nih.

Tukum a Saikot khuo a hi Ni le inzawma item suklang a um dinghai lai hin Hmar mihrat hmingthang (L) Pu Khuplal Songate a tuhai laia mi Mr. Khuplal (16) khawmin Hmarhai hrat zie khawvel hmuhawiah a pholang ding a nih. Hi hun a hin Cultural Show chi tum tum Muolvaiphei le Rengkai HYA hai a inthawk in entirna um a ta, ram le hnam hla  Nk. Lalengvari Sinate, Nk. Gladys Lalparzo le mi hran hran a inthawk ngaithlak ni bawk a tih. Hi hun a hin Prof. (Dr.) L. Fimate HoD, Forensic, JNIMS chu Khuollien niin, Khuol inzaumin Puhai- Thanglianpau President, ZRO le P.S. Haokip President, KNO hai thang an ta, Khuol Chawngpuin Pu Laldawnlien Varte President, HYA Gen. Hqrs. A thang bawk ding a nih. Hmar Martyrs’ hai inzanain Commemoration Service um a ta, HPC Returnee haiin hun hmang bawk an tih. Football Final Match chu Hilltown FC le Lamka Sports Club (LSC) in inkhel an tih. 2014 a Hmar Martyrs’ Trophy latu chu B. Aijalon an ni a. Runner Up chu FAST (Rengkai) an nih. Tukum a hi Trophy 3rd Place chu Sielmat in an lo lak tah a nih.

Hrietzing tlak hai:

*December 1989 khan Hmarkhawlien Khuo, Assam  ah Hmar Peoples’ Convention (HPC) Inkhawmpui nei a ni tumin kumtin-in May 16 hi “Hmar Martyrs’ Day” ti a inser di’n rawtna le thutlukna siem a nih.

*1990 khan chu HPC sunga chauh hi Ni hi ursun taka inser tan a hung nih a. A kum nawk 1991 a inthawk khawvel huop, Hmar hnam pumpuia inser dingin HPC chun ngenna le thupek an insuo a. Hnam sunga Political tienga Pawl lien tak a ni lei le a hmalakna chu Hmar mipui inhniktlangna a ni bawk leiin, thlawp a hlaw thain, a hlawtling hle.

*HPC Returnee hai chun Nov. 12, 1996 khan Saikot khuo ah Hnam Santu Pawl ti hming chawiin Pawl an indin a. 1997 khan Hmar Martyrs’ Football Trophy hi an hung rawt dawk a, anni hai hmalakna zar le huoihawtna hin Football Tournament kum tin, tum 11 lai zet huoihawt a lo ni tah a, Unau hnam tum tum le Team inlar tak tak hai chu hi tournament a hin suokin, an inkhel hlak a nih. Hi tournament huoihawt hi tukum a inthawkin Hnam Santu Pawl hin an pekdawk angin Hmar Martyrs’ Trophy Organising Board (HMARTOB) indin a hung umin, anni kut ah a hung um tah a ni a.Anni inrawina le huoihawtnain Saikot Khelmuol ah Manipur State Level a ding bikin The 12th Hmar Martyrs’ Trophy Football Tournament 2015 ti a a hming inbukin huoihawt zawm pei a hung ni tah a nih. An thil tum chu inpumkhatna le inthuruolna thalem a hung um theina ding, hnam tadinga fam lo chang tah hai hrietzingna ding le Thalaihai insukhlimna hmangruo pawimaw tak ni dingin Football le Badminton Trophy hai hi an hung huoihawt ta pei a nih.

Hmar Peoples’ Convention (HPC) hung in tan dan le Hmarhai:

Hi pawl hi hnam tadinga tlawmngai fal bik Pu J. Laldinlien, Pu Thanglien sung, Pu L. Sungte le Pu J. Thanzuola hai chun July 19, 1986 khan Pu Mana & Sons hai building Dawrpui, Aizawl-ah an inthung khawm a. Chutaka inthawk chun  Mizoram Hmar Conference koin Organising Committee Chairman  dingin  Pu J. Laldinlien le Secretary dingin Pu Thangliensung, Treasurer dingin Pu J. Thanzuola le Convenor dingin Pu L. Sungte hai ruot an nih. Chuongchun, Mizoram Hmar Conference chu Vaitin ah October 19, 1986 khan rawt a nih a. A thupui chu Hmar Political Future a nih. Hi tum hin pawl indin le hmalak a tul zie an hriet leiin Mizoram Hmar Association indin a ni a, hi zo December 9, 1986 Sakawrdai-ah Convention chu ko nawk a nih a. Hi taka hin Mizoram Hmar Association ti chu Hmar Peoples’ Convention (HPC) tia thlakthleng a nih. HPC President hmasatak chu Pu J. Laldinlien a ni a, Vice President Pu Thangliensung, Gen. Secretary Pu Malsawm Ralsun le Treasurer Pu J.H. Thanzama a nih. Hi zo sawtnawte a (1). Pu J. Laldinlien, Suongpuilawn A/C, (2). Pu Thangliensung, Ratu A/C, (3). Pu Malsawma Ralsun, Bilkhawthlir  A/C-ah an ngir a. Vangduoi thlaktakin an hlawsam seng a. Chu hnung chun President chu 1987 khan MAP haiin an man le inzawma a bang leiin Pu J.H. Thanzam rawiin October 5, 1987 khan Mizoram Governor kuomah Hmar Autonomous District hnina Memorundum an peklut a. Sawrkardai ah April 12 – 13, 1988 khan 1st Assembly chu nei a nih a. Hi taka hin President Upa Hmingchunghnung, Vice President Pu Thangliensung, Gen. Secretary  Pu T. Thangtluong  le Treasurer Upa Thangsung thlang an nih. Pu T. Thangtluong in a sina harsatna a um leiin Pu Malsawm Ralsun hmang a nih. Hiengang hin Politics inlumlet chun hun a hung fe pei a. Mizoram sung le khawvel a Hmarnauhai thlawp a hlaw hle a nih.

An thil ngen sawrkarin a ngaisak naw leiin an lungawinawna suklang dingin March 28, 1989 chun Peaceful Bandh darkar 24 sung Demand Area ah neiin chu taka chun Mizoram Armed Police (MAP) hai chun pawitawklo, Inchûklai, Nunghak le Tlangval hai chu indawina thang der loin Khukri Chem damin an sat a, thingher in an vuok bawk a, thisen a luongin a luong el a nih. Chutaka hliemhai chu  Aizawl pan ngam lovin Tuithaphai tieng an pan a, Rengkai Community Hall ah enkawlin sawt tak bawsawmin an um a, vangnei thlak takin a thi ruok chu an um nawh. Chu zo April 18-19, 1989 sung khan Bandh (Peaceful Bandh) darkar 48 an ko/huoihawt nawk a, hi tum hin MAP ha’n Tlangval le Nunghak tam tak chu ramhnuoiah an hnawt lut tah a nih. Hienganga thil a hung ta pei lei hin ramhnuoiah thang khawin  kum iemani chen an khawsa hnungin Mizoram Sawrkar Congress (I) Sawrkarna Congress- (I) sawrkarna hnuoiah July 27, 1994 khan MoU an hung ziek thei tah a. Hi Accord Signed hun laia thuoituhai chu President Upa Hmingchunghnung, Vice President Upa Thansung, Gen. Secretary Pu Lienhmingthang Varte, Asst. Secy.- Sapkhum, Info. & Pub. Secy Pu Sangthankhum, Chief Organiser- Lalmalsawm Darngawn le CRC Members: 1. Dawnsavung 2. Darlaithang 3. Khumte Hmar 4. Manthamawi 5. Tlangthankhum 6. Rosiem 7. Lalthanmawi hai an nih.

July  ni 27, 1994 a Mizoram Sawrkar le Remna Thuthlung ziek a, nundan phung pangngai hung zawmtu HPC hai chun Sinlung Hills Development Council (SHDC) huom chin ding RAMRI an siem/rin dan chu Mizoram Sawrkar ah ni 20.11.1994 khan an thelut a, SHDC chu mi thenkhat in rawina hnuoiah Hmar hai ngen tak District niloin Sinlung Hills ah sin a thaw mek tah a nih. –( RAMRI an siem/rin dan chu Manmasi YB 2006 – 2007; Phek 166, 167, 168, 169 hmu thei a nih). Amiruokchu, Hmar mipui tamlemin an thil hni tak le dit dan tak a ni phak naw el bakah Mizoram sawrkarin inremna thuthlung an siem chu a zawmnaw le bawsiet a um lei le an thil ngen ang tak a la pek naw le ngaisak nuom naw zing leiin vawisunni hin Hmar ha'n Mizoram a Autonomous District an ngenna chu an la sunzawm zing a, thahnemngaina le hnam hmangaina a nasa deu deu leiin Pawl khawm tam tak a hung pieng pha ta pei a nih. Mizoram  le India Sawrkar hai hin an hmatienga Hmarhai thil ngen hi an ngaisak hi an thaw ding tak a nih ti hi an hriet thar nuom a um  hle. Mizoram-in zalenna le India ram laka ngen a nei lai hun a khan Hmarhai chu a thuoitu, hmalatu, a tuortu tak le an hnik hnik an nih a. An hringna chan khawm tam tak an lo um a nih. Hmarhai hi mihriem le hnam pakhat, Pathien siem  an ni ve a, chuleiin inza a, ngaisak an phu hle a nih. An tawng humhal pek, kawng hran hran haia thlir hranglo le an tawng, khawvela tawng mawi le hausa ve pawl a ngai thei hiel hih Mizoram Official Language a hmang khawm a phu hle a nih. Mizo inti nuomlo tam tak thangthar lai an hung um pei ta nasan tak khawm sirde an ni lei a nih! Hmarhai chunga Human Rights dan kal a chetna hi Mizoram a a hluor hle el khawm hi mitam tak mak ti le unau kar hung suk hla dei deu tu a nih ti Mizoram sawrkar le Mizo hnam hmangaituhai hin an hriet thar dinga tha chu a nih.

Mr & Mrs R.Tawna Khawbung. 
~ R. Tawna Khawbung

“Ei piengpui ei Nu tawng ngei,
Khuonu mi lo ruotpek;
Ei ram le hnam chawisangtu,
Mani tawng a lo nih”  T.Khuma

Kum 1983 a Delhi kan umlai ei tawng hmang sungkuo 3 chau an uma a pathumna chu parawl a la ni nawk nghal. Inchuklaihai leh kan rengin mi 30 tlinglo deu kan uma Mizo serviceah kan van khawm hlaka, tuolsung upa/local committee memberah pakhat bêthang ve inla chu thlangam deu ding einia kan ti hlaka. Ei officer lien Pu L. B. Sinate le Pu H.Thangkhuma, khanglai huna dinga tlangmi Delhia bukhuor hmasa pawl vantlang mita khawm awm le challanghai chu awm mitipui kan ring hlaka chu secreat ballot hmanga ditthlangnaah chu pen hmawrin a hmelhriet naw tlat. Mimal chu ieng pawla khawm tlatlum le hlutsak hlaw umthei ngai a nih, amiruokchu a pumpui(hnam) huopa ding ruokchun Jerusalem puonzar Ã¢n thler naw tlat. Hriltaka chun kum 2014 a the 76th NEICC Biennial Assembly Sielmata a um khan tuk khat chu Mizorama inthawka palaihai Sielmat vengsaka inthawk rorêlna hmun Biekin pan in an hung thla daldala, thingsaisuo deihlimah a falin kan lo ngira, anni laia pa lien le insang duongkai tha puot chun “e khai motor pawh tlem a zawng chu an park ve tat hi maw le” ti ta naw nim; anni laia mi dang chun “an hmunpui pakhat a ni ve hi” tiin a dawna; motor tlawm le tam kha an hnikna tak an nawha, a lungrila a thilpâi phawrna hmangruoa a hmang chau lem a nih. Hi thu inhriltirtu lungril vet hi a nih dit umlo chu. Kha pastor tak kha chu aw a beramhai chu lungsiet an um ngei. Hril talaklaw, la hei thursa nawk met ei tih. Hnam anga uma tawng nei ei la nuom pei ding chun ei mindset thenkhat thleng tulin anlang. Ei lungril that lei am, annawleh ei lungrilin a phâk naw lei tu phût le thawluina thang derlovin Biekin le lêngkhawmnaah mani tawng nilo malzai, hlapawl le mipuiin sak ei uor deu deu amanih ti theiin a uma; Pathien le kar thil a ni chun ti leiin to ei insiek chu a nia. Theidaah la em nawng anta, hril a hlaw ta em leiin hei hrilsuok lawlawng ei tih. Rev. Runremthang le famtah Pu Buonglienkung hai hla thenkhat lem chu tawng danga sak lâr hmasak dam an nia; music album ei siem thenkhat hlak a zawr inhawina ei ngaituo leiam, mi tawng ei thunsa tawk tawk nawk ta peia; hi khawm hi Pathien ram lienna ding hmangruo ani chun tiin ei ral thlira. Tu tawng khawm ei dovin ei kal nawha; mani tawng humhal le suklâr a pawimaw ti thu el a nih(hi thu hi Hmar Christian Musical Society khawma a ngaimaw thu Advent Krismas-2014 an huoihawt  tumin a lo puonglang tah). Mani tawng humhal nawna hmun le tawng himna hmuna mihai hnama an chieng dan inangnawnaa inthawk ruok chun hril sei ngailovin tawng le hnam an tingmat dan inkhi thei a nih. Thil pakhat ei theinghil derlo ding a um; lawm tha ei pêk zozai hi lawmtha rulna ei hmu lêt ve hlak am?, lo ngaituo zawm ve el rawh. Inlawm lawma thaw hi an hawia, ei ngei bawk; amiruokchu, one way traffic ngawta hun hmang ruokchu nghawk hun a um tei hlak. Hnam hum ding chun thisen suok le hringna chen chân ngam ei tam; tawng hum ding hin teh ieng chenam ei inhuoma? Tawng a dam chun hnam a dam ti a nih. Literature/MIL ei tia, ei khukpui rakrak hi communal thil an nawha, hnam humhalna a nih. Amiruokchu, MIL ei nei ei lawm vieu e tilo chun Sikul khuokirna tiemsa lovin College kai hai MIL class a inthung nuom chu tlawmte chau an nih. Pu T. Khuma’n “Sing mi chang theina dinga pawimaw chu tawng tin thiem; biethu hril, zaihla sakna’n mani tawng a pawimaw” a lo ti hi chiktakin hei bi vengveng ta. Pastor Thangngur theology mawl kha alo inril a nih.



Delhi bawkah zuk kir nawk inla; iengtikam mani tawng ngeia lal tawngtai thum haka ei hril ve ding hun nghakhlatakin duthu kan sam hlaka. Kan la tlawm bawka Dr. Rochunga Pudaite-in in rengin hung unla 5 star-ah zanbu fakpui ka ti cheu a tia; hi tum hin chanchinbu hming ding kan hriltlanga ‘Delhi Thurawn’ ti hi kan sukthluk a nih. Thangtharhai hung sunzawm ding thil pakhat bêk ei thaw a tul a nih tiin DELHI THURAWN hi stencil paper hmanga sut tan a nih. Editorial board hmasatakhai chu Editor-Ruolkhumlien Buhril, Joint Editors- R.Tawna Khawbung & O. Rosanga Luopui, News Editors- Albert Thangthasiem Nungate & Henlienthang Thanglet, Circulation manager- C.Thant Khobung; Office: N-19 Mukherji Nagar, Delhi-110009. Chun, Vol.1 Issue no-1 chu Mimtukthla 1983 khan insuo tan a nia, phêk sawma sa a nih. Khanglai hun daia inthawk khan South Korea hai le hin ei lo inngaina tan nisien a hawi. Nk. Hye Ran Kim kum 18 a upa Miranda House a kai tulaia an film starhai ang thova duongkai tha le nal, ngo buong phat kha eini lai a thla a ngam emem a, a hawna umkhawm châng tuonga hai riek vein ei fakfak a faka, changal hme hai khawm a fak ve vawng a nih. A khawtieng thliinam a lên hmang, ei cheltâng sawng naw chu a ni kha.

Ka sangpa naunu pasalnei le inzawma Delhi fe kan nia. An inneini (April 11, 2015) khan ei thaw dan hlak angin laibung le ka sangpa (L) Lalringai ruolhai man kan infaktirhai man kan sema, ruoi kan buotsai bawka; mi 100 tlinglo deuvin kan kîl. Pathien zarin India khawpui Delhia khawm ei lo thahnem ve ta leiin Laibung, Far le tulete popo ko kim vawng  kan nuoma chu Quartera thilthaw kan ni leiin a remchang nawa, kan fiel vawng naw leiin kan inthiemnaw khawp el; an mi hrietthiemna ka ngen nghal bawk a nih.


Chun, April 12, 2015 khan Delhi Hmar Christian Fellowship-ah kan van khawma, lunghlui Ã¢nlênga, ka lawm bawk leiin hi thu tawite le thlalak hi ka hung tlangzar ve tawp a nih. A zatve dethaw kha chu kan umlaia la pieng lo an ni ka ring. Ruolhlui iemani zat ruokchu hna hlui an lo til zo tah. Ka aihnaphapui a hnunga Delhi lut nawk tuta ka fe huna lolaumhai chu ka Pu Ruolkhumlien Buhril IAS, Pu C.Thant Khobung le Pi Lalremsiem an nih. Thalai daya an hmang ani leiin thalaiin inkhawm an thuoia, Tv. Lalmuonthang Khawbung chu a keihruoitu a nih. Hnam puon le hnam thuom an inbel tawla, en Ã¢n hawiin mit a tlai hle. Vêng tieng inkhawmpui fe ei insawn rumrum el. Anni laia inkhawm an hawinasantak chu hnam lungril fîm an pâia, inhmangaina buruokin a tuoma, inkhawm boruok a zânga, hlasak a hringa, thlarau a zalêna; vêng tieng anga hun bituk umlo nisien chu rivaival khawm tla hman ding a nih. Mahipalpur vêngbukin hlapawl an saka, vêngbuk pakhat ding chun tam ka ti kher el. Thuhriltu Pi Lalremsiem in khawvel huopa rawngbawl dinga Lalpa bêlruothai ei nih ti a lungrila sipliem a bunthlak chun mi a hne hle. Inrieng le chitea bul intan nisienkhawm tuhin hmel hriet le hrietlo chibai senglohai mani tawng ngeia hla sak dupdup le Delhi tawngtakah hang chawibiek tlang chu mi nêkin ka lawmna Ã¢nsang ka ring. Ka bula thunghai ka hei ena, ka dawt charah Pu John H. Ruolngul, chun Pastor Ramhlunsanga(Sangte) le Pu H.K.Kawllienthang; officer lien le rawngbawltuhai; chun ka vawitieng tlar ralah Pu Benjamin Khawbung sumdawngtu hlawting le a dangdang; a thlamuongum hlak khawp el. Thawlawm inhlantu dinga ditsakna an min hlan kha lawmum ka tih. Ka thawlawm inhlana chu a la tamtak. Pu Herbert Lalsanglur-in thawlawm zât a puonga; Pathienni thawlawm chêng sing chuong, sawmapakhat nuoi khat chuong le buiding thawlawm sing tamfet, a rengin cheng nuoi hni chuong a nih. DHCF hin Bible inchuk mi 4 an tir taa; missionary khawm thahnemfet an chawm thu ka hrieta lawmum ka tih. Khang hun le tu hun paltu ta ding chun lawmna ding a tam. Thlangamtaka, chawngpunina changa inkhawmna ding kan invai laite kha….. Lalpa mi thuoi dan hi mita hmutuhai chun ropui kan ti naw thei nawh. Vengbuk Bible study an nei hlaka, R.K.Puram vengbuk Bible studyah kan nupa in kan va thanga, an Sunday school inchuklai Thilthawhai 5:1-16 kan hriltlang. Naupang le thalai khawm an thanga, tanna hun dam an pek hlak. Veng tienga HCLF prokram siem PSS ah Marka ei inchuk kha an ni chun Thilthawhai an inchuk ve thung.



Inkhawm tinah Pi Lalremsiemin a birth day a lawma theitui le bei chihni kan dawma, ruol tha le mi ditsaktu mi ngaina mi chibai nuom haiin an mi bawr laihlaih leiin bei fakna ding le chibaina ding kut an dai naw leiin ka tuhai fak dingin ka bei chawi ka peka, theitui ruokchu thawluinain ka dawn zo hram. Delhi Thurawn zawrna ka hei hnaia, a man ka pêk an phal ngainawa chu tutum chu ka Pu Lalliensung Amaw in keiin ka pekpêk ding a nih a tia, an mi ngaihlutna hai ka lawm takzet. Mi an tam leiin ka sunghai phone hmangin ka zawnga; drivertupa chun car kawtkhar hawngsain a mi lo nghak tawp. Delhi Hmar Christian Fellowship Lalpa thlarau thuoinaa Krista ditdan angtaka rawngbawl pei dingin ditsakna kan hlan.


April 20, 2015Sielmat


Ziektu: H. Zate

Jack Tempchin le Glenn Lewis Frey haiin lungthlu zeta an phuok, The Eagles in mawi le lungkuoi em em a an sak ‘The Girl From Yesterday’ hla hi tlawma hla hlui deu ngaina le hmangaina la na deuhai chun a ditnaw um kher naw ni hai. Hi hla a nuthlawi inchang el Nuhmei hi lunginsieta um em em a, a chan hi hei inchan sin la na i ti ve ngei ka ring. Hi hla hin hmangaina indiktak chun chinlem nei lova a nghak hlak zie a suklang chieng a. Hmangaina indiktak chun a um tanawh ti hrezing pum khawmin a la nghak fan a, a hung kirnawk tanaw ding ti a hriet ran khawma ala beisei fan hlak. A chang chun hmangainaa ei thil hlau(h)/ chân hai hi ei inpamnaw lei ni thakloin ei inpam taluo lei le na ei ti taluo leiin ei tuorzie ei suklang theinaw chang a um rawp hlak. chu chu thil chu hi hla hin a sukchieng a nih.

It wasn’t really sad the way they said good bye
Or May be it just hurt so bad she couldn’t cry
He packed his things, walked out the door and drove away
And she became the girl from yesterday

khang ang thena thu an hril el kha a na tawknaw am ning ata, a tuor taluo a a tap theinaw lem’a hei ti a te-te a. A thuomhnaw le neithilhai chu thunkhawma in chu suoksanin a fe hmang san a, Nunhlui lengi a hung inchang ta a. Khawpui daifema hlimtaka an lo khawsakna hlak In thinga bawla chun an inhal a, hun sawttak ingaina taka lo um ta hnung,pumkhat nia a thlum a al lo dawnza ta chu mi hran ni dingin an hung in the el ta a. chuonga an inthelai chun na a tin aw lei ni der lovin na a ti taluo lei lemin a tap thei mawlnaw anih. A hmangai hlak chun hriet ngainaw ang elin a puonthuo intelin a suoksan el ta si. Hringnun hlimtaka hmang za hlak kha tuhin chu mi hran an hung ni ta a. Hlim taka an zalna khum khawm chu a bel ngam ta kher ding am ani. Di hlui inchangin Nunhlui Lengi el ani ta si.

He took a plane across the sea
To some foreign land
She stayed at home and tried so hard to understand
How someone who had been so close could be so far away
And she became the girl from yesterday.

A Hmangai, Kumkhuo runlumpui dinga a lo thlang ‘ Tuta inthawk hin chu ka iengkim hi i ta a ni tah’ tia a lo inhlan chun hmelhriet ngai naw ang ela maksanin Tuiral ramah fe dingin Van lawng chun a lo intawl san el ta si. Hrietthiem harsa ati a,an in; hlimtaka hmangaina par an lo tlan takna a chun umin a inngaituo a. hun liem ta hnunghai ngaituo kirin iengtinam khan gang lawma inngaina le inthlakhla kha hieng ang hin kar a lo hla thei ti chu hrietthiem a tum fan a. sienkhawm, a tum po leh a hrietthiemnawna a zuolin a lunglen sukzuoltu anni lem a. a lung reng a dam thei mawlnaw anih. Sienkhawm, a bei nasa po leh a natna a zuol a, Di hlui inchangin Nunhlui lengi a lo inchang ta lem si.

She doesn’t know what’s right ,
She doesn’t know what’s wrong,
She only knows the pain that comes from waiting for so long,

Thi chena ringum dinga intiem ta hnung hieng ela mi hran an hei ni chu tuorthiem intak ati a. a lungril a dam thei naw a. fei kibara sun ang elin ana ngawi ngawi el anih. A lungril nat em lei chun a sie a tha  reng a hriet the ta nawh. A lungril chu chaw-mawlin, a hrietsun chu thil tlunglo ding sawttak a nghakna leia amaa natna um chau chu ani tah. A tawngbau khat khawm a hlimna a ni hlak vei le khan tu ruok hin chu Nunhlui an chang zo ta si.

And she doesn’t count the teardrops
That he’ll be back some day,
The light’s on in the window; she’s waiting for the phone
Talking to a memory that’s never coming home,
She dreams of his returning and the things that he might say
But she’ll always be the girl from yesterday.

Tukver var/eng lutna kawla chun inthungin phone Call a nghak a. ni danga a inzin chun sumlo chatloin a hung phone hlak ani si a. tuhin chu a hung phone tanaw ding ti hrezing pumin a la beisei fan a, a rawl mawitak, khawvel pasal rawl laia mawi a ti tak rawl chu ngaithlak nawk a nuom a nih. Nunhlui liem ta hnung kirnawk ta lo ding lairila cham hai chu ngaituo kirin. A hung kir hun ding nghakin a ngaituo a, a hung kir huna a thil hril ding le chun. Sinthaw a hung kira lawm le thlakhla em em a ‘ Duotlai, i lo dam am? Iem i ang a?’ tia biek hmannaw inlau-a chawl hman metloa a hung biek hlak lai dam chu a ngaituo a. A ma a nghakna le a lungril natna lei hin mittui/mitthli iengzat am a seng ta ding ti chu a ngaituo naw a,iengtikam a hung kir ding ti chu a ngaituo lem a. An nun nunhlui inchanga puon anga a chul el ding chu a phal thei mawl nawh. Sienkhawm, Hmangaina a beiseina hi a hlawtlingna ding chun pakhat hmangaina chau ni lovin Pahni a hmangaina chu a ngai si a. A hmangaina chau chun thil a sukdanglam ve ta sinawh. Ngaiin kokir tum sienkhawm a kir ta sinawh. Hlimtaka an chengna an in chu ‘ Rûn rieng’a hung inching ta lem a, chun, ama ngei khawm chu maksan niin Di hlui inchangin Nunhlui Lengi a hung ni ta lem si a.

(Hieng ang hla lungkuoi deu deu le Country tiengpanga ka sangawi inzawnpui Pu Enok Ngamhaulien Songate chungah ka lawmthu a bu puiin ka inhlan ni raw seh..Hi thu ka ziek hma met hin a lo inlet a, Ka lampui a mi lo sielpek leiin. A ma le hin kan hla dit an ang thei a, Ka hla dit po po hi a lo dit ve ani ngawtnaw khawmin a hla dit po po hi ka dit ve ni ngei a tih. Hieng lawm lawma ditzawng inang hi Kan vanglai inchen sien lem chu Ka ruoltha a ninaw vek chun Nuhmei pakhat leiin kan buoi el hmel ie.)

Hmar Run, Thingdawl
11 April 2015, Silchar

Tuithaphai: Tukum State Level Hmar Martyrs' Day puola Hmar Martyrs' Day Celebration Organising Board (HMARTOB) haiin an buotsai Hmar T-Shirt chu a buoipuitu haiin an buoipui zo ta a, a dit taphawtinDOWNTOWN GRAFIX, Lighthouse Lane-ah Rs 350/- chawia inchawk thei ning a tih.
T-Shirt a hin ahma tieng Martyrs' Day Flag a ei hmang kha inchuon ani a, chun thuziek "Hmar by Birth, Not by Choice" ti ziek ani a, a hnungtieng ''Proud to be HMAR'' ti ei zieksa bawk anih.
Tukum State Level Hmar Martyrs' Day chu PUIHUK in ei hmang ding anih.
Model-a ei hmang hai: Sarah Bella Carlyz Hmar le Gloria Da Gunners Joute.
Photograph by: Finny



Powered by Blogger.